การยกระดับการผลิตข้าวที่สูงโดยการพัฒนาเกษตรกรด้วยเทคโนโลยีการผลิตข้าวของกรมการข้าว อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ พบปัญหาผลผลิตข้าวที่สูงมีปริมาณลดลงและไม่เพียงต่อการบริโภค ซึ่งเกิดจากการพื้นที่ปลูกข้าวเป็นพื้นที่ป่าที่มีความลาดชันและขาดการบำรุงดิน เกษตรกรขาดความรู้ในการใช้ปุ๋ยอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ และการเข้าทำลายของเพลี้ยกระโดดหลังขาว แมลงบั่วและโรคไหม้ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อแก้ปัญหาการผลิตข้าวและพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตข้าว เพื่อเพิ่มผลผลิตข้าวในบ้านแม่ปาน ตำบลช่างเคิ่ง บ้านกองกาน ตำบลแม่ศึก และบ้านแม่นาจร ตำบลแม่นาจร ด้วยกระบวนการวิจัยแบบมีส่วนร่วม และการถ่ายทอดความรู้ด้วยการปฏิบัติจริง โดยมีกระบวนการดังนี้ 1) การประชุมร่วมกับเจ้าหน้าที่ ผู้นำชุมชน และตัวแทนเกษตรกร เพื่อเข้าถึงปัญหา และความต้องการของเกษตรกร 2) การถ่ายทอดความรู้เทคโนโลยีการผลิตข้าว 3) การมีส่วนร่วมคัดเลือกเทคโนโลยีการผลิตข้าวของกรมการข้าว 4) การเข้าร่วมประชุมกลุ่มย่อย และฝึกปฏิบัติจริงในแปลงนาข้าวตามระยะเจริญเติบโตของข้าว และ 5) การร่วมประเมินผลผลิตข้าวและต้นทุนการผลิต ทำให้เกษตรกรพบข้อดี ข้อเสียของเทคโนโลยีการผลิตข้าวของกรมการข้าว สามารถตัดสินใจยอมรับ นำเทคโนโลยีการผลิตข้าวไปปฏิบัติในแปลงนาของตนเอง ส่งผลให้เกษตรกรที่เข้าร่วมกระบวนการและเป็นตัวแทนเกษตรกรจำนวน 13 ราย เทคโนโลยีการผลิตข้าวของกรมการข้าวที่เกษตรกรยอมรับ คือ การใส่ปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์ดินซึ่งเป็นวิธีการลดต้นทุนการผลิตข้าว การใช้กับดักกาวเหนียวและเชื้อจุลินทรีย์ปฏิปักษ์ซึ่งเป็นวิธีการลดการใช้สารเคมี และการปลูกข้าวพันธุ์ กข22 ซึ่งให้ผลผลิตสูง ต้านทานต่อโรคไหม้ แมลงบั่ว และมีกลิ่นหอม เกษตรกรมีผลผลิตข้าวเพิ่มขึ้น 102 กิโลกรัมต่อไร่ คิดเป็นร้อยละ 20 และลดต้นทุนการผลิต 477 บาทต่อไร่ ไร่ คิดเป็นร้อยละ 13
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Area Based Development Research Journal values copyright protection and licensing to safeguard author rights and facilitate the appropriate dissemination of research. Our policies ensure openness, accessibility, and attribution. Authors retain copyright ownership, and articles are published under a Creative Commons Attribution License (CC BY), allowing sharing, adaptation, and proper attribution. Authors have the freedom to publish under the CC BY license, granting broad reuse and distribution permissions. The journal supports posting articles on third-party repositories, adhering to institutional and funding restrictions. Author guidelines detail copyright and licensing requirements, empowering authors with knowledge about their rights and responsibilities. These policies cultivate an environment of collaboration, openness, and responsible sharing, benefiting authors and the research community while honoring intellectual property rights.
เอกสารอ้างอิง
Amthed, A., Suwanmaneepong, S., & Thunmathiwat, D. K. (2022). Factors affecting members' participation in participatory guarantee systems (PGS) for organic agriculture development in the Pad Riew participatory organic agriculture network, Chachoengsao province. Journal of Agricultural, 38(3), 331-343. (in Thai).
Bunmee, N., Sukprasert, P., Pattanakiat, S., & Tongchure, S. (2021). Factors related to growers’ need for sustainable strawberry cultivation in Chiang Mai province. Journal of Agricultural, 37(3), 327-336. (in Thai).
Bureau of Rice Research and Development. (2009). Recommendations for using fertilizer based on soil analysis values. (2nd edition). Bangkok: Bureau of Rice Research and Development, Rice Department. (in Thai).
Chaiphawang, K., Nindum, S., Jeenaboonreung, S., & Jeenaboonreung, N. (2024). Sustainability development model for 8974 glutinous rice Chiang Rai. Journal of Chandrakasemsarn, 30(1), 32-47. (in Thai).
Department of Agriculture. (2005). Biofertilizers and biofertilizer products. Retrieved September 21, 2024, from: http://lib.doa.go.th/multim/e-book/EB00286.pdf. (in Thai).
District Community Development Office of Mae Chaem. (2021). Basic needs information at the district level, Mae Chaem district, 2021. Chiang Mai: District Community Development Office of Mae Chaem, Community Development Department, Ministry of Interior. (in Thai).
Hantanapong, A. (2011). Research and development on highland rice production for food security. Bangkok: Bureau of Rice Research and Development, Rice Department. (in Thai).
Hantanapong, A. (2016). Research and development on water and rice nutrient management after converting upland rice fields to rice terraces in slopping area. Bangkok: Division of Rice Research and Development, Rice Department. (in Thai).
Hantanapong, A. (2021). Investigate on optimized of chemical fertilizer, organic fertilizer to enhanced rice terraces productivity. Bangkok: Division of Rice Research and Development, Rice Department. (in Thai).
Isuwan, A., Promchan, T., & Chobtang, J. (2023). Effects of water management regimes combined with soil-customized fertilizer management on yield and water use efficiency of Pathum Thani 1 rice grown on Samut Prakan soil series. Journal of Agricultural Research and Extension, 40(3), 34-42. (in Thai).
Jaikawin, S., Punyatuy, S., Kanghae, P., Hantanapong, A., Yodjai, A., Chaiboontha, S., ..., & Chanbut, S. (2018). Zonification, rice production and food security survey of ethnic groups of farmers in upper northern region. Thai Rice Research Journal, 9(1), 60-76. (in Thai).
Limyothin, P., Chinfuc, N., Ruthirako, P., Rubama, M., & Tongkachok, T. (2024). Enhancing potential of innovation community strengthening, Songkhla province. Parichart Journal, 37(2), 273-290. (in Thai).
Mae Chaem District Agricultural Extension Office. (2021). Registration data of rice farmers in Mae Chaem district, Rice Year 2020/21. Chiang Mai: Mae Chaem District Agricultural Extension Office, Department of Agricultural Extension. (in Thai).
Meunchang, S., Panichsakpatana, S., Ando, S., & Yokoyama, T. (2004). Phylogenetic and physiological characterization of indigenous Azospirillum isolates in Thailand. Soil Science and Plant Nutrition, 50(3), 413-421.
Muenjaeng, S., Thongraoa, P., Sena, S., Kaeosuralikit, S., & Sripongpanakul, K. (2007). Development of PGPR biofertilizer for rice. Bangkok: Department of Agriculture. (in Thai).
Panompiboon, L., Sampaothong, S., & Dokmaithes, R. (2024). Marketing mix factors affecting decisions on bio-products (Micro-organisms) purchasing of rice farmers in Wiang Sa district, Nan province. Journal of Agricultural, 40(3), 387-394. (in Thai).
Phoochinda, W., & Patitas, N. (2021). Guidelines educate of waste management from the elderly to youth. Journal of Social Sciences and Humanities Kasetsart University, 48(1), 101-122. (in Thai).
Pinthong, W. (2022). Sericulture practices of farmers under the Don Khun Huai royal Initiative project, Phetchaburi province. Journal of Agricultural, 38(2), 187-199. (in Thai).
Prasunin, J. (2020). Development of local innovator network for promoting the quality of life in Banpangsa community, Patueng subdistrict, Maechan district, Chiang Rai province. Journal of Social Research and Review, 43(2), 181-218. (in Thai).
Rice Department. (2016). Rice Knowledge bank. Retrieved September 21, 2024, from: https://webold.ricethailand.go.th/rkb3/Varieties.htm. (in Thai).
Saranrom, P., Sanserm, S. K., Thongchure, S., Onsamrarn, W., Banchongsiri, S., Keowan, B., & Yooprasert, B. (2023). Extension guidelines to participation in agricultural management in the area of land readjustment and irrigation for agriculture. Electronic Journal of Open and Distance Innovative Learning, 13(2), 149-163. (in Thai).
Sawatchid, T., & Saengthong, S. (2021). Transferring knowledge in planting soil-mixed production to farmer group in area of Ban Thi sub-district, Ban Thi district, Lumpoon province. Academic Journal of MBU; Lanan Campus, 10(1), 27-36. (in Thai).
Sukkhamduang, S., Praphaiphet, S., Praphaiphet, S., Sanglao, W., & Plarin, K. (2022). Participatory action research: School application guidelines. Journal of Learning and Education, 1(3), 38-52. (in Thai).
Upper Northern Rice Research Center Group. (2010). Highland terrace paddy cultivation technology. Chiang Rai: A.P. Com. (in Thai).
Upper Northern Rice Research Center Group. (2012). Sustainable technology on upland rice cultivation. Bangkok: The Agricultural Co-operative Federation of Thailand, Ltd. (in Thai).
Wattakawigran, S. (2009). Converting upland rice to terrace rice: An alternative for sustainable rice farming system in highlands. Thai Rice Research Journal, 3(1), 79-84. (in Thai).
Wongsuwan, N., & Khaengkhan, P. (2019). Benefits of plant growth promoting rhizobacteria (PGPR) on increasing efficiency for economic crops. Prawarun Agricultural Journal, 16(1), 19-33. (in Thai).
Yongphet, P., Nakpibal, P., Kaewpuang, T., Phunphon, T., Taksima, T., Yongphet, P., & Diskajun, K. (2022). Operations upgrading of community enterprises of organic agriculture promotion Group, U Thong district, Suphanburi province. Area Based Development Research Journal, 14(3), 234-249. (in Thai).
