การออกแบบและพัฒนาอาร์ตทอยผีตลกจากทุนทางวัฒนธรรม จังหวัดอุตรดิตถ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ประเพณีแห่ผีตลก เป็นประเพณีดั้งเดิมซึ่งเป็นทุนทางวัฒนธรรมของอำเภอท่าปลา จังหวัดอุตรดิตถ์ ประเพณีแห่ผีตลกนำเสนอประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมในพื้นที่และเป็นที่รู้จักเฉพาะในพื้นที่ งานวิจัยนี้จึงออกแบบและพัฒนาอาร์ตทอยผีตลกเพื่อเผยเพร่ประเพณีแห่ผีตลกให้เป็นที่รู้จัก และเพื่อให้เยาวชนในท้องถิ่นหันมาสนใจประเพณีดั้งเดิม โดยมีผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในการจัดงานประเพณีแห่ผีตลก และนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลายโรงเรียนท่าปลาประชาอุทิศจำนวน 100 คน ร่วมออกแบบและพัฒนาอาร์ตทอยผีตลก กระบวนการทำงานมีดังนี้ 1) การศึกษาสภาพการณ์ของประเพณีแห่ผีตลก ซี่งจัดขึ้นในช่วงเดือนตุลาคมของทุกปี โดยในวันแรกเป็นการแห่ขบวนผีตลกของแต่ละตำบลในอำเภอท่าปลาและการจัดแสดงสินค้าของดีแต่ละตำบล และนักท่องเที่ยวส่วนใหญ่เป็นคนในพื้นที่และภายในจังหวัด 2) การวิเคราะห์ศักยภาพและการกำหนดเป้าหมาย โดยการระดมความคิดจากผู้ให้ข้อมูล เพื่อวิเคราะห์สถานการณ์ของประเพณีแห่ผีตลก การวิเคราะห์ศักยภาพและการกำหนดเป้าหมายของการพัฒนาผลิตภัณฑ์ โดยผู้มีส่วนได้เสียอธิบายจุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส และอุปสรรค และร่วมแลกเปลี่ยนและสังเคราะห์ เพื่อกำหนดเป้าหมายและแนวทางการสร้างผลิตภัณฑ์จากทุนทางวัฒนธรรม และ 3) การสร้างแนวคิดในการออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์ โดยกลุ่มตัวอย่างนักเรียนโรงเรียนท่าปลาประชอุทิศร่วมกันออกแบบอาร์ตทอยผีตลกในรูปแบบที่ร่วมสมัยและเป็นผลิตภัณฑ์ที่สามารถต่อยอดและเป็นที่นิยมในปัจจุบัน ผ่านการอบรมเชิงปฏิบัติการโดยใช้แนวคิดเชิงออกแบบ ส่งผลให้มีการพัฒนาอาร์ตทอยผีตลก 11 รูปแบบ ได้แก่ ผีปลาสะเอิน ผีช้าง ผีเป็ด ผีจระเข้ ผีกระต่าย ผีงู ผีลิง ผีควาย ผีไก่ ผีม้าและผีหมู การขึ้นรูปอาร์ตทอยผีตลกด้วยเทคโนโลยีการออกแบบ 3 มิติ และการพิมพ์ 3 มิติระบบเรซิ่น การทดสอบตลาดด้วยการจัดแสดงในงานภายในจังหวัดอุตรดิตถ์ และสามารถต่อยอดด้วยการออกแบบเป็นผลิตภัณฑ์ เสื้อ กระเป๋า และตุ๊กตาที่ระลึก เป็นผลให้คนในชุมชนได้พัฒนาแนวคิดการนำทุนทางวัฒนธรรมมาสร้างผลิตภัณฑ์ จัดจำหน่ายเป็นของที่ระลึกในช่องทางออนไลน์หรือผ่านตัวแทนในชุมชนทำให้มีรายได้เพิ่มขึ้น นักเรียนในพื้นที่ได้สืบสานวัฒนธรรม และโรงเรียนท่าปลาประชาอุทิศมีหลักสูตรที่กระตุ้นให้นักเรียนเกิดการเรียนรู้และลงมือปฏิบัติ ซึ่งเป็นการสร้างความเข้มแข็งในชุมชนได้อย่างยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Area Based Development Research Journal values copyright protection and licensing to safeguard author rights and facilitate the appropriate dissemination of research. Our policies ensure openness, accessibility, and attribution. Authors retain copyright ownership, and articles are published under a Creative Commons Attribution License (CC BY), allowing sharing, adaptation, and proper attribution. Authors have the freedom to publish under the CC BY license, granting broad reuse and distribution permissions. The journal supports posting articles on third-party repositories, adhering to institutional and funding restrictions. Author guidelines detail copyright and licensing requirements, empowering authors with knowledge about their rights and responsibilities. These policies cultivate an environment of collaboration, openness, and responsible sharing, benefiting authors and the research community while honoring intellectual property rights.
เอกสารอ้างอิง
Chaiyakote, P., & Chantarasombat, C. (2018). The guideline development of the community participatory for the development learning resources in the schools under the Secondary Educational Service Area Office 20. Journal of Educational Administration and Supervision, Mahasarakham University, 9(1), 145-158. (in Thai).
Chunlasin, S. (2010). Development of a community participatory model using local wisdom for educational management based on the sufficiency economy philosophy in basic education institutions: An application of the AIC process. Suranaree Journal of Social Science, 4(2), 17-31. (in Thai).
Darbhalakshana, C. (2017). Development of a project-based learning model using SCAMPER technique with cloud service to enhance lower creative thinking of lower level secondary school students. (Master’s thesis). Faculty of Education, Chulalongkorn University. (in Thai).
Fan, J. X., & Vanitwatthananuwat, C. (2020). The design of art toy that combines the emotion and feeling of childhood with interaction. Journal of Humanities and Social Sciences Review, 22(2), 121-133. (in Thai).
Ghuge, G. D. (2023). 3D modeling: A review. International Journal of Advanced Research in Science, Communication and Technology, 3(3), 614-623.
Israsena na Ayudhya, P., & Treerattanapan, C. (2017). Design thinking: Learning by doing. Retrieved April 2, 2024, from: http://resource.tcdc.or.th/ebook/Design.Thingking.Learning.by.Doing.pdf. (in Thai).
Kaewkamon, K., Thaotong, N., Rosruen, S., Pechchan, A., Ratanasupa, A., & Phutiariyawat, J. P. (2021). Manipulation of cultural capital for sustainable community development. Journal of Humanities and Social Sciences Nakhon Pathom Rajabhat University, 11(1), 75-91. (in Thai).
Kantipat, P., Pengchai, T., & Khongyuen, C. (2023). The art toy design inspired by Phra Buddhabat Bua Bok Temple arch patterns in Udon Thani Province. Journal of Asia Arts and Design, 4(2), 93-112. (in Thai).
Karnchanapayap, G. (2018). The study of form to produce art toy sculpture. (Research Report). Pathumthani: Rangsit University. (in Thai).
Komolvanij, T. (2021). Development of “S.C.A.M.P.E.R” cards game for innovative thinking. Burapha Arts Journal, 24(2), 89-107. (in Thai).
Kuntjara, A. P. (2021). Art toy as a tool for engaging the global public on the city of Surabaya. Creative Industries Journal, 15(2), 146-159.
Liemmanee, W. (2015). 3D printing technology from a mathematical perspective. Proceedings of the 2nd National Academic
Conference, Research and Development Institute, Kamphaeng Phet Rajabhat University, (pp. 186-199). Retrieved April 18, 2025, from: https://research.kpru.ac.th/sac/ fileconference/24722018-05-04.pdf. (in Thai).
Ngeun Chanta, P., & Phrakhrusiripariyatyanusath. (2024). A study and analysis of Buddhist principles appearing in the Phii-Talok parade tradition of the Tai-Yuan people in Tha Pla District, Uttaradit Province. Journal of Buddhist Studies, 15(1), 51-67. (in Thai).
Office of the National Economic and Social Development Council, Office of the Prime Minister. (2022). The 13th National Economic and Social Development Plan (2023–2027). Royal Thai Government Gazette. Retrieved March 14, 2025, from: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2565/E/258/T_0001.PDF. (in Thai).
Poksupphiboon, A., & Srikanlayanabuth, A. (2020). The guidelines for designing kawaii local characters and mascots. Institute of Culture and Arts Journal, 22(1), 153-165. (in Thai).
Pratumaneechai, K., Thangthong, P., Pukdum, J., & Kongcharoen, S. (2023). Knowledge integration of design thinking principles with entrepreneurs to create local wisdom products in the Koh Lad E Than community of Sam Phran district, Nakhon Pathom Province. Research Community and Social Development Journal, 17(4), 137-149. (in Thai).
Puenperm, S. (2017). Culture industry and the diversity of Kawaii culture: Characters: Hello Kitty and Kumamon. JSN Journal Special Edition, 7(3), 103-122. (in Thai).
Punyasri, P., & Akakut, T. (2024). Development of community products toward sustainable commercialization using participatory action research technique. Journal of Roi Kaensarn Academi, 9(10), 1971-1984. (in Thai).
Siripinyokij, M. (2010). The role of 3D modeling technology in the creative design process in contemporary Thailand. (Master’ s thesis). Faculty of Fine and Applied Arts, Bangkok University. (in Thai).
Somthawinpongsai, C., Chanwichian, J., Hirunburana, W., Vongurai, P., Tripaiboon, C., & Sangern, T. (2022). Cultural capital management for design brand of the community enterprise group, Phu Khao Thong Sub-District, Phra Nakhon Si Ayutthaya Province. Rajapark Journal, 16(46), 465-476. (in Thai).
Suwanthada, P., & Sikka, S. (2018). Design and development of community products using cultural capital and local wisdom: In the upper northeastern region. Journal of Academic Art and Architecture, Naresuan University, 9(2), 137-155. (in Thai).
Tuekkhaow, P., Jamjuree, D., & Poonsuwan, S. (2021). Development of community-based learning model for promoting secondary school students’ capability of creative use of cultural capital. Journal of Arts Management, 5(3), 718-732. (in Thai).
Uttaradit Provincial Statistical Office. (2024). Uttaradit Provincial Statistical Report: 2024. Retrieved February 9, 2025, from: https://uttaradit.nso.go.th/images/Thiwanon/Report/Report-Uttaradit/Report-Uttaradit2567.pdf
