การประเมินภาษีคาร์บอนและเสนอแนวทางการปรับตัวเข้าสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำเพื่อรองรับมาตรการ CBAM: กรณีศึกษาทางหลวงหมายเลข 33 ชายแดนไทย – กัมพูชา ด้านจังหวัดสระแก้ว

Main Article Content

ดุษดี มุกดา

บทคัดย่อ

การศึกษาการวิจัยเรื่องการประเมินภาษีคาร์บอนและเสนอแนวทางการปรับตัวเข้าสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำเพื่อรองรับมาตรการ CBAM: กรณีศึกษาทางหลวงหมายเลข 33 ชายแดนไทย – กัมพูชา ด้าน‍จังหวัดสระแก้ว มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินปริมาณคาร์บอนฟุตพริ้นท์ภาคการขนส่งสินค้าทางบกของกลุ่มรถบรรทุก และ เพื่อประเมินการจัดเก็บภาษีคาร์บอนภาคการขนส่งสินค้าทางบกของกลุ่มรถบรรทุก รวมถึงเพื่อเสนอแนะแนวทางการปรับตัวสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำเพื่อรองรับมาตรการ CBAM ในการวิเคราะห์การประเมินปริมาณคาร์บอนฟุตพริ้นท์เป็นรูปแบบการประเมินคาร์บอนฟุตพริ้นท์ลักษณะแบบ Cradle – to - Gate หรือ Business – to - Business (B2B)


ผลการวิจัยพบว่าโดยภาพรวมบริเวณจุดสำรวจหลวงหมายเลข 33 (ก่อนถึงอำเภออรัญประเทศ) ทิศไปทางด่านอรัญประเทศ มีปริมาณการปลดปล่อยปริมาณก๊าซคาร์บอนไดรออกไซค์เทียบเท่ามีค่าเท่ากับ 1,035,655.15 กิโลกรัมของก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า (kg Co2-eq)/เฉลี่ยต่อวัน โดยขณะที่บริเวณจุดสำรวจหลวงหมายเลข 33 (ก่อนถึงอำเภออรัญประเทศ ) ทิศไปทางสระแก้วมีปริมาณการปลดปล่อยปริมาณก๊าซคาร์บอนไดรออกไซค์เทียบเท่ามีค่าเท่ากับ 1,269,017.708 กิโลกรัมของก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า (kg Co2-eq)/เฉลี่ยต่อวัน ทั้งนี้เมื่อพิจาณาการประเมินภาษีคาร์บอนของกลุ่มรถบรรทุกขนาด 6 ‍ล้อขึ้นไป บริเวณจุดสำรวจหลวงหมายเลข 33 (ก่อนถึงอำเภออรัญประเทศ ) ทิศไปทางสระแก้ว พบว่าสามารถสร้างรายได้ภาษีคาร์บอนให้รัฐได้สูงถึง 46.22 ล้านบาทต่อปี โดยกลุ่มรถบรรทุก 10 ล้อ เป็นกลุ่มผู้เสียอัตราภาษีรายปีที่ต้องจ่ายสูงที่สุด คิดเป็นร้อยละ 38.81 เป็นจำนวนเงินทั้งสิ้น 17,939,750 บาท โดยเสนอแนวทางการปรับตัวเข้าสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำเพื่อรองรับมาตรการ CBAM แม้ว่าธุรกิจการค้าชายแดนของไทยจะยังไม่ได้รับผลกระทบจากมาตรการ CBAM โดยตรงเนื่องจากมิได้ส่งออกสินค้าไปยังสหภาพยุโรปโดยตรงแต่ยังมีความเกี่ยวข้องทางอ้อมผ่านห่วงโซ่อุปทานระดับภูมิภาค ดังนั้นการเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่ง การประยุกต์ใช้แนวคิดโลจิสติกส์สีเขียว จึงเป็นแนวทางที่เหมาะสม

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย (research article)

เอกสารอ้างอิง

กรมการค้าต่างประเทศ. (2567). สถิติการค้าชายแดนและการค้าผ่านแดนของไทยปี 2567. คณะกรรมการการค้าชายแดนและผ่านแดนงานอาเซียนและโลจิสติกส์ ส.อ.ท.

ดุษดี มุกดา. (2568). การประเมินเปรียบเทียบปริมาณคาร์บอนฟุตพริ้นท์ภาคการขนส่งสินค้าทางบกก่อนและภายใต้สถานการณ์โควิด-19 กับแนวคิดโลจิสติกส์สีเขียว กรณีศึกษาเส้นทางหลวงของกรุงเทพมหานคร. RMUTT Global Business and Economics Review, 20(1), 51–69. https://doi.org/10.60101/rmuttgber.2025.279500.

ภัชชา ธำรงอาจริยกุล. (2568, กันยายน 11). แนวทางการปรับตัวรับมาตรการปรับคาร์บอนก่อนเข้าพรมแดน (CBAM). FPO Journal. https://www.fpojournal.com/cbam-carbon/.

ภาสกร พลขันธ์, สุวิทย์ เมษินทรีย์, และวรรณา เกษมสันต์. (2564). การพัฒนาระบบโลจิสติกส์และซัพพลายเชนเชื่อมโยงไทย–กัมพูชา: โอกาสและความท้าทาย. สถาบันวิจัยเศรษฐกิจและโลจิ‍สติกส์.

รัชฎา อนันตวราศิลป์. (2568). มาตรการภาษีคาร์บอน (Carbon Tax) ของประเทศไทย. สำนักแผนภาษีกรมสรรพสามิต.

สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย. (2566). คู่มือเตรียมความพร้อมรับมือมาตรการ CBAM สำหรับผู้ประกอบการไทย. โรงพิมพ์มติชน.

สำนักงานสถิติ จังหวัดสระแก้ว. (2567). แผนพัฒนาสถิติระดับจังหวัด พ.ศ. 2566 - 2570. สำนักงานสถิติ จังหวัดสระแก้ว.

สำนักอำนวยความปลอดภัยกรมทางหลวง. (2567). ข้อมูลการสรุปปริมาณจราจรเฉลี่ย (คัน/วัน) บนทางหลวงในเส้นทางกรุงเทพ. สำนักอำนวยความปลอดภัยกรมทางหลวง.

สุวิน อภิชาติพัฒนศิริ. (2556). แนวทางการประเมินคาร์บอนฟุตพริ้นท์ขององค์กร. องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน).

องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน). (2020). แนวทางการลดก๊าซเรือนกระจกสำหรับภาคอุตสาหกรรม.

อังกูร ศรีกุล. (2562). การประเมินค่าการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากภาคขนส่งสินค้าทางถนนในประเทศไทย. วารสารวิชาการพลังงานสิ่งแวดล้อมและสิ่งแวดล้อม, 12(2), 45–60.

Campbell, E., McDarris, A., & William, P. (2021). Border carbon adjustments 101. Resources for the Future. Retrieved February 17, 2025, from https://www.rff.org/publications/explainers/border-carbon-adjustments-101/.

Cosbey, A., & Baršauskaite, I. (2023). Border carbon adjustments: Pivotal design choices for policy-makers. International Institute for Sustainable Development. Retrieved February 17, 2025, from https://www.iisd.org/publications/brief/border-carbon-adjustments-policy-makers.

Google Maps. (2025). เส้นทางหลวงแขวงทางหลวง ของจังหวัดบริเวณสำรวจหลวงหมายเลข 33 จากกรุงเทพมหานครถึงอำเภออรัญประเทศ. Retrieved February 17, 2025, from https://www.google.com/maps.

Morawicki, R. O., & Hager, T. (2014). Energy and greenhouse gases footprint of food processing. Journal of Food Engineering, 127, 82–99.

Smith, J., Brown, A., & Johnson, L. (2020). Freight truck carbon footprint reduction strategies: A global review. Transportation Research Part D: Transport and Environment, 85, 102458.