รูปแบบการพัฒนาเยาวชนคุณธรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ด้วยกระบวนการสร้างจริยธรรมแบบ Active Learning
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) สร้างรูปแบบการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมระดับมัธยมศึกษาตอนปลายด้วยกระบวนการสร้างจริยธรรมแบบ Active Learning และ 2) ประเมินความเหมาะสมของรูปแบบการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมฯ ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน (mixed-methods) คือ การวิจัยเชิงคุณภาพและการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้เกี่ยวข้องเกี่ยวกับการสอนด้านจริยธรรมในสถานศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย จากโรงเรียนมัธยมศึกษาทั่วประเทศ 30 แห่ง จำนวน 43 คน ได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้เป็นแบบประเมินความคิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญเกี่ยวกับความเหมาะสมของรูปแบบการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมฯ ซึ่งผ่านการวิเคราะห์และสังเคราะห์เป็นแบบฟอร์มโดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 3 คน การดำเนินการวิจัยมี 3 ระยะ คือ 1) ศึกษาเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ทำการวิเคราะห์และสังเคราะห์ข้อมูล 2) สร้างรูปแบบการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ด้วยกระบวนการสร้างจริยธรรมแบบ Active Learning และ 3) ประเมินความเหมาะสมของรูปแบบ
ผลการวิจัยพบว่า 1) รูปแบบการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ด้วยกระบวนการสร้างจริยธรรมแบบ Active Learning ที่ได้ ประกอบด้วย 4 กระบวนการ คือ (1) กระบวนการจัดตั้งคณะทำงาน (2) กระบวนการจัดทำโครงการพัฒนาเยาวชนคุณธรรม (3) กระบวนการพัฒนาเยาวชนคุณธรรม และ (4) กระบวนการประเมินผลโครงการพัฒนาเยาวชนคุณธรรม 2) ผลการประเมินความคิดเห็นเกี่ยวกับความเหมาะสมของรูปแบบพัฒนาเยาวชนคุณธรรมฯ พบว่า ในภาพรวมมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ย 4.60) จึงสรุปได้ว่า รูปแบบการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมระดับมัธยมศึกษาตอนปลายด้วยกระบวนการสร้างจริยธรรมแบบ Active Learning ที่คณะผู้วิจัยสร้างขึ้นมีความเหมาะสม สามารถนำไปใช้ในการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมระดับมัธยมศึกษาตอนปลายได้ จะเห็นได้ว่ากระบวนการพัฒนาเยาวชนคุณธรรมที่ได้สังเคราะห์ขึ้นนี้มีความสมบูรณ์ในตน เป็นระบบที่มีพลวัต สามารถขับเคลื่อนไปได้อย่างต่อเนื่องและยั่งยืน ทั้งยังมีความยืดหยุ่นต่อการเปลี่ยนแปลงของสังคมยุคใหม่ มิได้ตกอยู่ภายใต้กรอบเดิมที่ตายตัว เปิดพื้นที่ให้การพัฒนาเยาวชนเป็นไปอย่างมีชีวิตและมีความหมาย นำไปสู่การสร้างเยาวชนคุณธรรมที่งอกงามทั้งในด้านความคิด จิตใจ และพฤติกรรม อันเป็นรากฐานของสังคมที่ดีงามในระยะยาว
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์ มูลนิธิสถาบันธรรมชัย ศูนย์พุทธศาสตร์ศึกษา DCI
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
คัมภีร์
มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. เล่มที่ 24. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 2539.
หนังสือ
กระทรวงศึกษาธิการ. แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กรุงเทพฯ: บริษัท พริกหวานกราฟฟิค จำกัด, 2560.
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป. อ. ปยุตฺโต). พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยเอเชียอาคเนย์, 2562.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. แนวทางการนิเทศ เพื่อพัฒนาและส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ตามนโยบายลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน, 2562.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. แผนพัฒนาการศึกษาขั้นพื้นฐาน (พ.ศ. 2566–2570) ของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. 2565. http://www.secondarytak.go.th/wp-content/uploads/2022/12/แผนพัฒนาการศึกษาขั้นพื้นฐาน-2566-2570-ของ-สพฐ.pdf.
พจนานุกรม
ราชบัณฑิตยสถาน. พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554. กรุงเทพมหานคร: ราชบัณฑิตยสถาน, 2556.
วารสาร
ชนันภรณ์ ใจเสาร์ดี. “การใช้ Active Learning ในการพัฒนาด้านคุณธรรมจริยธรรมของเยาวชนในศตวรรษที่ 21.” วารสารมหาวิทยาลัยพายัพ, ปีที่ 34, ฉบับที่ 1, (มกราคม-มิถุนายน 2567): 165–180. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/pyu/article/view/274005/182743.
พระครูปลัดสิวริศร์ สุทฺธิมโน, สุปรีชา ชำนาญพุฒิพร และกันตภณ หนูทองแก้ว. “รูปแบบการพัฒนาความฉลาดทางจริยธรรมของเยาวชนเพื่อลดปัญหาทางสังคมในจังหวัดนครศรีธรรมราช.” วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, ปีที่ 8, ฉบับที่ 11, (พฤศจิกายน 2567): 86–97. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JSC/article/download/277929/ 185679 /1169861.
พระปลัดนิคม กตปญฺโญ, พระสุธีวีรบัณฑิต (โชว์ ทสฺสนิโย) และพระปลัดระพิน พุทฺธิสาโร. “การพัฒนาเยาวชนต้นแบบด้านคุณธรรมจริยธรรมของคณะสงฆ์จังหวัดสุราษฎร์ธานี.” วารสารมหาจุฬาสังคมศาสตร์ปริทรรศน์, ปีที่ 11, ฉบับที่ 3, (พฤษภาคม–มิถุนายน 2565): 294–307. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jssr/article/download/254390/173606/973981.
วิไลพร สุจริตธรรมกุล และ พงษ์ศิริ ยอดสา. “การศึกษาวิเคราะห์ถอดรหัสความสุข 4 ด้านของพระพุทธเจ้า.” วารสารเอเชียตะวันออกและอาเซียนศึกษา, ปีที่ 22, ฉบับที่ 2, (กรกฎาคม-ธันวาคม 2565): 73–99. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/eascramJ/article/view/262215/172635.
ข้อมูลจากเว็บไซต์
ไทยรัฐออนไลน์. “น่าห่วง ‘บูลลี่’ ใน ‘ไทย’ ติดอันดับ 2 โลก สังคมเปราะบาง คนโต้กลับรุนแรง.” ไทยรัฐออนไลน์, 9 มกราคม 2563. https://www.thairath.co.th/news/society/1743698.
ไทยรัฐออนไลน์. “ปัญหาผู้ล่า และเหยื่อ Bully ในโรงเรียนไทย กับการเกาไม่ถูกที่คัน.” ไทยรัฐออนไลน์, 8 มกราคม 2566. https://www.thairath.co.th/scoop/interview/2596663.
แนวหน้า. “สอศ.จับมือ กรมสุขภาพจิต สร้างเครือข่ายดูแลจิตใจ สร้างเด็กอาชีวะสุขภาพจิตดี มีความสุข.” แนวหน้า, 9 กุมภาพันธ์ 2566. https://www.nawna.com/local/710104.
ตรีนุช ไพชยนต์วิจิตร และ สรัลชนา ธิติสวรรค์. “ผลกระทบการแพร่ระบาดของโควิด-19 ต่อการศึกษา.” คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง, เมษายน 2565. http://www.eco.ru.ac.th/images/document/article/TreeNut/publish02-02.pdf.
ศูนย์เฝ้าระวังป้องกันการฆ่าตัวตาย. “รายงานอัตราการฆ่าตัวตายตามทะเบียนบ้าน ปี พ.ศ. 2565.” สืบค้นเมื่อ 25 เมษายน 2567. https://suicide.dmh.go.th/report/suicide/stat_prov.asp?ndead=2.
ภาษาต่างประเทศ
หนังสือ
Best, John W. Research in Education. 4th ed. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall, 1981.
Lickona, Thomas. Educating for Character: How Our Schools Can Teach Respect and Responsibility. New York: Bantam Books, 1991.
Miller, John P. International Handbook of Holistic Education. Edited by John P. Miller, Kelli Nigh, Marni Binder, Bruce Novak, and Sam Crowell. New York: Routledge, 2019.
Reimers, Fernando M., and Andreas Schleicher. Schooling Disrupted, Schooling Rethought: How the COVID-19 Pandemic is Changing Education. Paris: OECD Publishing, 2020.
วารสาร
Bipoupout, and Muluh Rinkline Lum. “Evaluation of Learning in Moral Education and Pupils’ Behavior.” World Journal of Research and Review, 6, no. 2, (February 2018): 39–44.
Likert, Rensis. “A Technique for the Measurement of Attitudes.” ed. R.S. Woodworth. Archives of Psychology, 140, (June 1932): 5-55. https://legacy.voteview.com/pdf/Likert_1932.pdf.
Ma, Hing Keung. “Moral Competence as a Positive Youth Development Construct: A Conceptual Review.” The Scientific World Journal, 2012, no. 1, (January 2012): 1-8. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.1100/2012/590163.
Mahmoudi, Sirous, Ebrahim Jafari, Hasan Ali Nasrabadi, and Mohmmd Javad Liaghatdar. “Holistic Education: An Approach for 21st Century.” International Education Studies, 5, no. 3, (April 2012): 178–186. https://doi.org/10.5539/ies.v5n3p178.
Pulatovna, Kenjaeva K. “Main Factors in the Development of Ethical Education of Youth.” Web of Discoveries: Journal of Analysis and Inventions, 2, no. 12, (December 2024): 12–20. https://webofjournals.com/index.php/3/article/view/2419/2396.
Stuart, J., and R. J. Rutherford. “Medical Student Concentration during Lectures.” The Lancet, 312, no. 8088, (September 1978): 514–516.
Yuan, Xiaolin. “Construction of Moral Education Evaluation Model Based on Quality Cultivation of College Students.” Scientific Programming, 2022, no.1, (January 2022): 1–11. https://doi.org/10.1155/2022/5641782.
ข้อมูลจากเว็บไซต์
Hathaway, Bill. “How to Gain a Sense of Well-Being, Free and Online.” Yale News, April 14, 2021. https://news.yale.edu/2021/04/14/how-gain-sense-well-being-free-and-online/.
Pennock, Seph Fontane. “Positive Psychology 1504: Harvard’s Groundbreaking Course.” PositivePsychology.com, June 16, 2015. https://positivepsychology.com/harvards-1504-positive-psychology-course/.
