Vulnerability and Climate Change Adaptation of Smallholding Farmers in Khon Kaen Province

Main Article Content

วรวีร์ แสงอาวุธ
นรชิต จิรสัทธรรม
ศิรประภา บำรุงกิจ
พรรษพร เครือแวงมล

Abstract

This research article aims to explore the adaptation of smallholdings in Khon Kaen in response to climate changes and disasters by employing the concept of vulnerability and resilience. This article uses a logistic model and estimates parameters by maximum likelihood approach. This logistic model is to test whether the change of independent variables, which are subjective risks, physical risks, and demographic characters, affects the adaptive opportunity. The results show that subjective risk and adaptive opportunity are correlated with statistical significance at 0.05.Result discussion by using odd ratio technique indicates that when smallholdings face severe drought and flooding, their adaptive opportunity decreases by 6.5 and 5.9 per cent, respectively. This is contrast to the situation when smallholdings face hot temperature in which their adaptive opportunity increases by 9 per cent. The marginal effect explains that for those smallholdings whose household head are male and having sufficient water, they will have adaptive opportunity increasing by 3.4 per cent in response to natural disasters. This research article recommends the policy of assisting smallholdings with a long distance to water resource, creating crop insurance systems and providing knowledge about a sustainable agriculture.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Section
บทความวิจัย (Research Article)

References

เอกสารอ้างอิง
กนกวรรณ ชุมอินทร์ และพิไลวรรณ ประพฤติ. (2560). “ความเปราะบางของครัวเรือนเกษตรกรในพื้นที่ ต้นน้ำบ้านโหล๊ะหาร อ.ป่าบอน จ.พัทลุง.” วารสารมหาวิทยาลัยทักษิณ 20 (3): 159-167.
กมลรัตน์ หล้าสุวงษ์. (2524). จิตวิทยาการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: ภาควิชาการแนะแนวและ จิตวิทยา การศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร.
กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กระทรวงมหาดไทย. (2560). “ประกาศภัยพิบัติ” สืบค้นเมื่อ 15 พฤษภาคม 2561, จาก http://122.155.1.141/inner.dpmkk-2.108/cms/inner_498/
กรมพัฒนาที่ดิน. (2558). “ข้อมูลการใช้ที่ดิน” สืบค้นเมื่อ 15 กันยายน 2561, จาก http://www.ldd.go.th/www/lek_web/web.jsp?id=18907.
เกรียงศักดิ์ เจริญวงศ์ศักดิ์. (2557). “แนวโน้มโลก 2050 (ตอนที่ 1).” สืบค้นเมื่อ 15 พฤษภาคม 2561, จาก http://www.kriengsak.com/global-trends-2050.
จารึก สิงหปรีชา. (2558). “ผลกระทบของการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรภาคการเกษตรต่อความ มั่นคงในการผลิตอาหารภาคเกษตรของไทย.” วารสารสมาคมนักวิจัย 20 (1): 107-121.
จิรัชยา ศิริเลขอนันต์. (2019). ทฤษฎีฐานรากว่าด้วยการรู้คิดและการปรับตัวของเกษตรกรภายใต้ความ
แปรปรวนของภูมิอากาศ. Journal of Behavioral Science for Development, 11(2), 151-170.
จุฑามาศ ธรรมมา, มณฑิรา ยุติธรรม และวิภาวรรณ ตินนังวัฒนะ. (2561). “การวิเคราะห์ความ เปราะบางจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ของการประมงในกว๊านพะเยา.” การประชุม วิชาการและนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติและนานาชาติ 1 (9): 473-482.
ทรงชัย ทองปาน. (2556). “กลยุทธ์การปรับตัวของเกษตรกรทำนา ในพื้นที่น้ำท่วมซ้ำซาก อำเภอชุมแสง จังหวัดนครสวรรค์.” วารสารปาริชาต 23 (3): 79-89.
นุจนาจย์ งิดชัยภูมิ และ บุศรา ลิ้มนิรันดร์กุล. (2555). “การปรับตัวของเกษตรกรรายย่อยในการลด ต้นทุน การผลิตข้าวนาน้ำฝน อำเภอบ้านเขว้า จังหวัดชัยภูมิ”. ว.วิทยาศาสตร์เกษตร 43 (2): 245-248.
บุศรา ลิ้มนิรันดร์กุล และพฤกษ์ ยิบมันตะสิริ. (2556) “การปรับตัวของเกษตรกรในการสร้างความ ยืดหยุ่น ของฟาร์ม: กรณีศึกษากลุ่มเกษตรกร ปิงน้อย จังหวัดเชียงใหม่.” วารสารวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี มหาวิทยาลัยมหาสารคาม 32 (3): 328-336.
เพ็ญฑิตา เอี่ยมชม, เฉลิมพล จตุพร, พัฒนา สุขประเสริฐ และ สุวิสา พัฒนเกียรติ. (2560). “การปรับตัว ของเกษตรกรผู้ปลูกข้าวต่อสถานการณ์ภัยแล้งในอำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี.” วารสารเกษตร พระวรุณ 14 (2): 191-198.
ยรรยงค์ อินทร์ม่วง. (2556). “การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ: ความท้าท้ายของเกษตรกรภาคอีสาน ในการปรับตัว.” กลุ่มวิจัยความอยู่ดีมีสุขและการพัฒนาอย่างยั่งยืน 4 (4): 4-12.
วันเพ็ญ ทับทิมแก้ว. (2557). การปรับตัวและทัศนคติของเกษตรกรผู้ปลูกข้าวไทยเมื่อเข้าสู่ประชาคม เศรษฐกิจอาเซียน: กรณีศึกษาเกษตรกรผู้ปลูกข้าวในจังหวัดราชบุรี. วิทยานิพนธ์บริหารธุรกิจ มหาบัณฑิต สาขาธุรกิจอาเซียน, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิต.
วิภาวี ฐิตินันทพันธุ์. (2559). “การประเมินการตัดสินใจซื้อประกันภัยพืชผลของเกษตรกรผู้ปลูกข้าวนา ปี.” แก่นเกษตร 44 (1): 53-58.
ศุภวิชญ์ โรมแพน, สมบัติ เสริฐผล, และชูเกียรติ ผลาผล (2560). “การพัฒนาความอยู่ดีมีสุขของชุมชน เสี่ยงภัย แล้งซ้ำซาก: ศึกษาชุมชนหมู่บ้านหนองบัวเหลือง ตำบลหนองโพนงาม อำเภอเกษตร สมบูรณ์ จังหวัด ชัยภูมิ.” วารสารธรรมทรรศน์ 17 (2): 49-60.
สำนักนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. (2560). “มาตรฐานสิ่งแวดล้อมเมืองและ ชุมชนของประเทศไทยและแนวทางการจัดการสิ่งแวดล้อมเมืองและชุมชนอย่างยั่งยืน”. สืบค้นเมื่อ 15 ธันวาคม 2561, จาก https://goo.gl/8kC5YC.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2559). “สถานภาพแรงงาน จำนวนผู้มีงานทำ จำนวนว่างงาน.” สืบค้นเมื่อ 15 พฤษภาคม 2561, จาก https://goo.gl/x5g9q4.
Adger, W. Neil. (2000). “Social and ecological resilience: are they related?.” Progress in Human Geography 24 (3): 347-64.
Biagini, B., Bierbaum, R., Stults, M., Dobardzic, S., & McNeeley, S. M. (2014). A typology of adaptation actions: A global look at climate adaptation actions financed through the
Global Environment Facility. Global Environmental Change, 25: 97-108.
Callan, Scott J. and Janet M. Thomas (2000). Environmental Economics and Management : Theory, Policy, and Application. Second Edition. Orlando, Florida: Harcourt Inc.
Grothmann, T., & Patt, A. (2005). Adaptive capacity and human cognition: the process of
individual adaptation to climate change. Global environmental change, 15(3), 199-213.
Holling, C.S. (1973), “Resilience and Stability of Ecological Systems.” Annual Review of Ecology and Systematics 4: 1-23.
Kroemker, D., Mosler, H.-J., 2002. Human vulnerability—factorsinfluencing the
implementation of prevention and protectionmeasures :an agent based approach.
In :Steininger, K., Weck-Hannemann, H. (Eds.), Global Environmental Change in AlpineRegions. Impact, Recognition, Adaptation, and Mitigation. Edward Elgar, Cheltenham, pp. 95–114
Saengawut A, V. C., BrunsonA, M. W., & Howe A, P. D. (2015) Localized risk perception of wildland fire hazard. 13th International Wildland Fire Safety Summit & Human Dimensions
of Wildland Fire.
Smit, B., & Pilifosova, O. (2003). From adaptation to adaptive capacity and vulnerability reduction. In Climate change, adaptive capacity and development (pp. 9-28).
Smit, B., & Skinner, M. W. (2002). Adaptation options in agriculture to climate change: a typology. Mitigation and adaptation strategies for global change, 7(1): 85-114.

กิตติกรรมประกาศ
บทความวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของงานวิจัยที่ได้รับการสนับสนุนจากโครงการพัฒนานักวิจัยรุ่นใหม่ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ปีงบประมาณ 2560 ผู้วิจัยขอขอบพระคุณผู้มีส่วนเกี่ยวข้องที่มีส่วนร่วมในงานวิจัยครั้งนี้