การพัฒนารูปแบบการบริหารคุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิกด้วยการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม: กรณีศึกษาโรงเรียนดาราสมุทร ศรีราชา

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษารูปแบบการบริหาร จัดการและสภาพที่เกิดขึ้นในโรงเรียนคาทอลิกสังกัดสังฆมณฑลจันทบุรี จากการจัดการศึกษาตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก 2) พัฒนารูปแบบการบริหารจัดการสู่คุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน 3) ศึกษาผลการใช้รูปแบบการบริหารจัดการสู่คุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน การศึกษาครั้งนี้แบ่งออกเป็น 5 ระยะ ได้แก่ ระยะ ที่ 1 การศึกษาวิเคราะห์ สังเคราะห์ข้อมูลเบื้องต้น ระยะที่ 2 การสร้างรูปแบบการบริหารคุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิกด้วยการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม ระยะที่ 3 การพัฒนารูปแบบการบริหารคุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก ระยะที่ 4 การตรวจสอบความเหมาะสมและการประเมินประสิทธิภาพของรูปแบบฯ ด้วยการวิจัยกึ่งทดลอง และระยะที่ 5 การสรุปและรับรองรูปแบบการบริหารคุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก ผู้เข้าร่วมวิจัย ได้แก่ ผู้บริหาร ครู นักเรียน และผู้ปกครอง จำนวน 45 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามเกี่ยวกับรูปแบบการบริหารจัดการ แบบบันทึกการสังเกตแบบมีส่วนร่วม แบบบันทึกภาคสนาม แบบประเมินคุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก และการวิเคราะห์ข้อมูลปริมาณด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าเฉลี่ย (Mean) และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard deviation) วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา (Content analysis) ผลการวิจัยพบว่า: 1. รูปแบบการบริหารจัดการและสภาพที่เกิดขึ้นในโรงเรียนคาทอลิกสังกัดสังฆมณฑลจันทบุรี จากการจัดการศึกษาตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก โดยมีวิสัยทัศน์ว่า “อัตลักษณ์การศึกษาเด่น เป็น โรงเรียนมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก มุ่งสัมฤทธิ์ผลแบบองค์รวม” โดยรวมและรายด้านอยู่ในระดับมาก เรียงตามค่าเฉลี่ยมากไปหาน้อย 3 อันดับแรก คือ ด้านผู้บริหาร ด้านการบริหารจัดการ ด้านสภาพแวดล้อม และบรรยากาศการประกาศข่าวดีตามลำดับ และด้านที่มีค่าเฉลี่ยน้อยที่สุดคือ ด้านชุมชนการศึกษา ความตระหนักรู้ในหน้าที่ของครูที่เกิดขึ้นในโรงเรียนคาทอลิกสังกัดสังฆมณฑลจันทบุรี จากการจัดการศึกษาตามมาตรฐานการศึกษา คาทอลิกโดยรวมอยู่ในระดับมาก 2. รูปแบบการบริหารจัดการสู่คุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการ ศึกษาคาทอลิกด้านความรับผิดชอบ ด้านการมีจิตอาสา ด้านการให้อภัย และด้านการรู้รักษ์ธรรมชาติ มีดังนี้คือ โครงการครูเพื่อนร่วมทางชีวิตกับผู้เรียน โดยฝ่ายสำนักบริหารร่วมกับฝ่ายธุรการ การเงิน โครงการประสานความร่วมมือ โดยฝ่ายบริหารหลักสูตรและงานวิชาการร่วมกับฝ่ายส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมผู้เรียน โครงการดาราตาวิเศษ (รณรงค์รักษาความสะอาดและสิ่งแวดล้อม) โดยฝ่ายบริการและกิจการนักเรียน กิจกรรมอาสาพัฒนา โดยฝ่ายอภิบาลและแพร่ธรรม การอบรมคุณธรรมจริยธรรมโดยฝ่ายส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมผู้เรียนกิจกรรมคุณธรรมนำชีวิต โดยฝ่ายอภิบาลและแพร่ธรรมร่วมกับฝ่ายส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมผู้เรียน และกิจกรรมชุมชนคนดี ดาราสมุทร (สมุดบันทึกความดี) โดยฝ่ายส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมผู้เรียนร่วมกับฝ่ายอภิบาลและแพร่ธรรม 3. ผลการใช้รูปแบบการบริหารจัดการสู่คุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก ด้านความรับผิดชอบ ด้านการมีจิตอาสา ด้านการให้อภัย และด้านการรู้รักษ์ธรรมชาติ มีตัวชี้วัดความสำเร็จของทุกโครงการรวม 25 ตัวชี้วัด การดำเนินงานบรรลุผลตามตัวชี้วัดความสำเร็จ 21 ตัวชี้วัด การดำเนินงานได้ผลเท่ากับตัวชี้วัดความสำเร็จ 1 ตัวชี้วัด และการดำเนินงานได้ผลต่ำกว่าเป้าหมายที่กำหนดตามตัวชี้วัด ความสำเร็จ 3 ตัวชี้วัด ครูที่ได้เข้าร่วมโครงการครูเพื่อนร่วมทางชีวิตได้ รับการพัฒนาความตระหนักรู้ในหน้าที่ของตนเองสู่การเป็นเพื่อนร่วมทางชีวิตกับผ้เูรียนสูงกว่าก่อนการใช้รูปแบบ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ที่เข้าร่วมกลุ่มทดลองการใชรู้ปแบบการบริหารจัดการสู่คุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก มีการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมด้าน ความรับผิดชอบ ด้านการมีจิตอาสา ด้านการให้อภัย และด้านการรู้รักษ์ ธรรมชาติ ไปในทางที่ดีกว่าก่อนการใช้รูปแบบการบริหารจัดการสู่ คุณภาพผู้เรียนตามมาตรฐานการศึกษาคาทอลิก