การพัฒนากฎหมายว่าด้วยการสอบสวนคดีพิเศษ
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษาโครงการวิจัยเรื่องนี้เป็นการศึกษาเชิงคุณภาพโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) เพื่อศึกษาวิเคราะห์สถานการณ์ ปัญหาอุปสรรคในการบังคับใช้พระราชบัญญัติการสอบสวนคดีพิเศษ พ.ศ. 2547 และที่แก้ไขเพิ่มเติม แนวทางการบังคับใช้กฎหมายในส่วนที่เกี่ยวข้องกับการสอบสวนคดีพิเศษที่ปรากฏในอนุสัญญาระหว่างประเทศ ตลอดจนประสบการณ์บังคับใช้กฎหมายของหน่วยงานต่างประเทศที่มีภารกิจคล้ายคลึงกับกรมสอบสวนคดีพิเศษ (2) เพื่อจัดทำร่างแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติการสอบสวนคดีพิเศษ พ.ศ. .... ที่กำหนดแนวทางการแก้ไขปรับปรุงกฎหมายและมาตรการบังคับใช้กฎหมายที่มีประสิทธิภาพ มีความทันสมัย และสอดคล้องกับแนวทางสากล
ผลการวิจัยผู้วิจัยมีข้อเสนอแนะว่า (1) ควรกำหนดให้กรมสอบสวนคดีพิเศษเป็นส่วนราชการที่อยู่ในบังคับบัญชาของนายกรัฐมนตรีเพื่อความเป็นอิสระในการทำงาน (2) ควรเพิ่มเติมความชัดเจนในการรับคำร้องทุกข์หรือคำกล่าวโทษในความผิดอาญาที่เป็นคดีพิเศษ (3) ควรยกเลิกคำว่า “คดีพิเศษ” ออกจากมาตรา 24 วรรคหนึ่ง (1) (2) เพื่อให้พนักงานสอบสวนคดีพิเศษมีอำนาจในการปฏิบัติหน้าที่โดยเข้าไปในเคหสถานหรือสถานที่ใดๆ เพื่อตรวจค้นได้ (4) ควรกำหนดระยะเวลาการสอบสวนคดีพิเศษโดยให้เป็นอำนาจของคณะกรรมการคดีพิเศษโดยพิจารณาจากลักษณะ สภาพหรือประเภทคดี และปริมาณในความรับผิดชอบ (5) ควรกำหนดให้นำมาตรการพิเศษมากำหนดให้สอดคล้องอนุสัญญาระหว่างประเทศ (6) ควรกำหนดให้มีการเพิ่มหมวด 3/1 เกี่ยวกับมาตรการดำเนินการกับทรัพย์สิน และหมวด 3/2 เกี่ยวกับการจัดตั้งกองทุนคดีพิเศษขึ้น
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution 4.0 International License.
O ความคิดเห็นใดๆ ที่ลงตีพิมพ์ใน CMU Journal of Law and Social Sciences เป็นของผู้เขียน (ความคิดเห็นใดๆ ของผู้เขียน กองบรรณาธิการ CMU Journal of Law and Social Sciences ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย)
O กองบรรณาธิการ CMU Journal of Law and Social Sciences ไม่สงวนสิทธิ์ในการคัดลอกแต่ให้อ้างอิงแหล่งที่มาด้วย
เอกสารอ้างอิง
กรมสอบสวนคดีพิเศษ กระทรวงยุติธรรม. คู่มือการปฏิบัติงานสืบสวนสอบสวนตามพระราชบัญญัติการสอบสวนคดีพิเศษ พ.ศ. 2547. กรุงเทพมหานคร: ม.ป.ท., 2548.
กองนโยบายและยุทธศาสตร์ กรมสอบสวนคดีพิเศษ. “แผนการจัดการผลกระทบทางลบที่อาจเกิดขึ้นต่อสังคมอันเป็นผลมาจากการดำเนินการของกรมสอบสวนคดีพิเศษ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565.” สืบค้นวันที่ 30 มกราคม 2569 https://www.dsi.go.th/Upload/5bd82dddd8ea78b961711eeaa5240f2c.pdf.
ชยาธร เฉียบแหลม. “บทบาทการค้นหาความจริงในคดีอาญาของศาลไทย: ศึกษาเปรียบเทียบกับต่างประเทศ.” วารสารนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 51, ฉ.2 (มิถุนายน 2565).
ชยาธร เฉียบแหลม. “หลัก in dubio pro reo ในคดีอาญาระบบไต่สวน.” วารสารนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 49, ฉ. 3 (กันยายน 2563).
ณัฏฐพรรษ ญาณวารี. “พระราชบัญญัติการสอบสวนคดีพิเศษ พ.ศ. 2547: ศึกษากรณีการจัดดตั้งกองทุนเพื่อการป้องกันและสอบสวนคดีพิเศษ.” วิทยานิพนธ์หลักสูตรนิติศาสตรมหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2557.
ถวิล โอทอง. “พนักงานฝ่ายปกครองกับการสอบสวนคดีอาญา: ศึกษาเฉพาะกรณีพนักงานฝ่ายปกครองในสังกัดกระทรวงมหาดไทย.” ดุษฎีนิพนธ์ หลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารกระบวนการยุติธรรม คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2564.
ปราโมทย์ ปุ่นปาน. “การสอบสวนนอกราชอาณาจักร กรณีศึกษาตามพระราชบัญญัติการสอบสวนคดีพิเศษ พ.ศ. 2547.” การศึกษาค้นคว้าอิสระ หลักสูตรปริญญานิติศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชานิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
พระราชบัญญัติการสอบสวนคดีพิเศษ พ.ศ.2547.
วัชรา ไชยสาร และคณะ. “รายงานการศึกษาวิจัยฉบับสมบูรณ์ การศึกษาลักษณะ รูปแบบ และความคุ้มค่าของการดำเนินคดีพิเศษ.” กรุงเทพฯ: กรมสอบสวนคดีพิเศษ กระทรวงยุติธรรม. 2561.
วีรพันธ์ สีเหมือนทอง. “บทบาทและอำนาจหน้าที่ของเจ้าหน้าที่คดีพิเศษตามกฎหมายว่าด้วยการสอบสวนคดีพิเศษตามกฎหมายว่าด้วยการสอบสวนคดีพิเศษ.” การศึกษาค้นคว้าอิสระ หลักสูตรนิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช, 2562.
วรรณวิภา เมืองถ้ำ. “รายงานการวิจัยเรื่องการใช้มาตรการพิเศษในการแสวงหาพยานหลักฐานในคดีเกี่ยวกับองค์กรอาชญากรรมข้ามชาติ: ศึกษาเฉพาะคดีค้ามนุษย์.” นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช, 2562.
วรรณวิภา เมืองถ้ำ. “หน่วยที่ 11 การสีบสวนสอบสวนคดีองค์กรอาชญากรรมข้ามชาติ, เอกสารประกอบการสอนชุดวิชา 41719 กฎหมายกระบวนการยุติธรรมเกี่ยวกับการควบคุมและปราบรามอาชญากรรมในประเทศและข้ามชาติที่สำคัญ.” นนทบุรี: สาขาวิชานิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช, 2563.
สุพัตรา แผนวิชิต. “โครงการศึกษาวิเคราะห์และกำหนดแนวทางแก้ไขเพิ่มเติมมาตรการพิเศษตามกฎหมายว่าด้วยการสอบสวนคดีพิเศษ.” กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช, 2564.
สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด (ป.ป.ส.). “รายงานวิจัยสมบูรณ์ “โครงการจ้างที่ปรึกษาเพื่อทำการศึกษาวิจัยการนำหลักการแบ่งเฉลี่ยทรัพย์สิน (Asset Sharing) มาใช้ในคดียาเสพติดของประเทศไทย.” 2559.
สำนักงานอัยการสูงสุด. “โครงการวิจัยการนำระบบไต่สวนมาใช้ในกระบวนการยุติธรรมทางอาญาศึกษาเปรียบเทียบนานาประเทศ.” กรุงเทพมหานคร: สำนักงานอัยการสูงสุด, 2557.
สำนักพัฒนาและสนับสนุนคดีพิเศษ กรมสอบสวนคดีพิเศษ. “การสำรวจความเชื่อมั่นของสาธารณชนต่อผลงานของกรมสอบสวนคดีพิเศษ ประจำปี 2558.” สืบค้นวันที่ 30 มกราคม 2569, https://www.dsi.go.th/Files/20160301/F20160301100247-การสำรวจความเชื่อมั่น%20(รวมเล่ม).pdf.
Office of the Attorney General Washington, D.C. 20530. “Attorney General’s Guideline on General Crimes, Racketeering Enterprise Security/Terrorism Investigation.” Accessed January 30, 2026. rp.fas.org/agency/doj/fbi/generalcrimea.htm.