บทบาทของเศาะหาบียาตในสังคมสมัยนบีมุหัมมัด กับการประยุกต์ใช้กับสตรีไทยมุสลิม ในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย
คำสำคัญ:
บทบาทของเศาะหาบียาต, สตรีไทยมุสลิมบทคัดย่อ
การวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาบทบาทของเศาะหาบียาตในสังคมยุคสมัยของท่านนบีมุหัมมัด r 2) ศึกษาระดับการปฏิบัติตามบทบาทเศาะหาบียาตของสตรีไทยมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ของประเทศไทยในปัจจุบัน และ 3) สังเคราะห์ข้อเสนอแนะในการพัฒนาบทบาทสตรีไทยมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ของประเทศไทยให้สอดคล้องกับบทบาทของเศาะหาบียาต โดยการเก็บข้อมูลทั้งในเชิงคุณภาพจากเอกสาร การสัมภาษณ์เชิงลึกและการสนทนากลุ่มผู้ทรงวุฒิจำนวน 16 คน และเก็บข้อมูลเชิงปริมาณจากการตอบแบบสอบถามอีกจำนวน 90 คน
ผลการวิจัยเอกสารพบว่า เศาะหาบียาตในยุคสมัยของท่านนบีมุหัมมัด r มีบทบาทในด้านสังคมและวัฒนธรรม ด้านเศรษฐกิจ ด้านการศึกษาและด้านการเมือง ผลการศึกษาในเชิงปริมาณพบว่า สตรีไทยมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ได้ปฏิบัติตามบทบาทของเศาะหาบียาตทั้ง 4 ด้านอยู่ในระดับปานกลาง ส่วนผลการสังเคราะห์ข้อเสนอแนะจากผู้ทรงคุณวุฒิในการพัฒนาบทบาทสตรีไทยมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ให้สอดคล้องกับบทบาทของเศาะหาบียาตสรุปได้ดังนี้คือ 1) รณรงค์เผยแผ่องค์ความรู้เกี่ยวกับเศาะหาบียาตในทุกมิติอย่างทั่วถึงทุกระดับของสังคม 2) สร้างความเข้าใจและความตระหนักแก่ผู้นำมุสลิมทุกระดับชั้นในความจำเป็นที่จะต้องส่งเสริมบทบาทของสตรีไทยมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ให้สอดคล้องกับบทบาทของเศาะหาบียาต 3) สร้างผู้นำสตรีมุสลิมรุ่นใหม่ที่มีความรู้ความเข้าใจทั้งตัวบทและบริบท 4) พัฒนามโนทัศน์การศึกษาอิสลามให้ครอบคลุมตามเจตนารมณ์และเป้าหมายของการศึกษาในอิสลาม 5) เปิดพื้นที่ให้สตรีไทยมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้มีส่วนร่วมในองค์กรศาสนา นอกจากนี้ผลการวิจัยพบอีกว่า สถาบันการศึกษา สถาบันศาสนา สถาบันตุลาการและองค์กรสตรีมุสลิมต่างๆ ที่มีอยู่ในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนและพัฒนาบทบาทของสตรีไทยมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ให้สอดคล้องกับบทบาทของเศาะหาบียาต
เอกสารอ้างอิง
Abu Dawud, Sulayman Ibn al-Ash‘ath al-Sijistani. 1424. Sunan Abi Dawud. 2nd edition. Al-Riyad: Maktab Al-Ma‘arif.
Abu Nu‘aym, Ahmad Ibn ‘Abdullah al-Asfahani. 1998. Ma‘rifat al-Sahabah. Vol.I-VII. Al-Riyad: Dar al-Watan.
Badawi, Jamal A. 1980. The Status of Woman in Islam.
http://www.Institutealislam.com/the-status-of-woman-in-islam-by-dr-jamal-badawi/ (accessed February 25, 2011)
Bin Haji Othman, Haji Faisal. 1993. Woman, Islam and Nation Building. Kuala Lumpur: Berita Publishing.
Al-Bayhaqi. 2003. Al-Sunan al-Kubra. Vol.I-XI. Beirut:Dar al-Kutub al-‘Ilmiyah.
Al-Bukhari. 1400. Al-Jami‘ al-Sahih. Vol.I-IV. Qahirah: Maktabah al-Salafiyah.
Hisam al-Din, Zahir Muhammad ‘Abdullah. 2002. Ta‘lim al-’Inath Fi al-‘Alam al-Islami.
www.isesco.org.ma/ rabe/publications/taaliminath /P5.php accessed December 20, 2011).
Ibn Abi Shaybah. 2006. Al-Musannaf. Vol.X. Beirut: Dar al-Qurtubah.
Ibn al-Athir. 1994. ’Usd al-Ghabah Fi Ma‘rifat al-Sahabah. Vol.VII. Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyah
Ibn Habib, Abu Ja‘far al-Baghdadi. n.d. Kitab al-Muhabbar. Beirut: Dar al-Afaq al-Jadidah.
Ibn Hajar. 1853. Al-Isabah Fi Tamyiz al-Sahabah. Vol.VIII. Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyah.
Ibn Hajar. 2005. Fath al-Bari bi-Sharh Sahih al-Bukhari. Vol.I-XVII. Al-Riyad: Dar Tayyibah.
Ibn Hanbal, Ahmad Ibn Muhammad. 1995. Musnad. Vol.I-V. Beirut: Muassasah al-Risalah.
Ibn Hisham. 1990. Al-Sirah al-Nabawiyah. Vol.I-IV. Beirut: Dar al-Kitab al-‘Arabi.
Ibn Majah. n.d. Sunan Ibn Majah. Al-Riyad: Maktabah al-Ma‘arif Lil-Nashr Wa al-Tawzi‘.
Ibn Qudamah. 1997. Al-Mughni. 3rd edition. Vol.V. Al-Riyad: Dar ‘Alim al-Kutub.
Ibn Qutaybah. 1996. ‘Uyun al-Akhbar. Vol.II. Al-Qahirah: Dar al-Kutub al-Misriyah.
Ibn Sa‘d. 1990. Al-Tabaqat al-Kubra. Vol.I-VIII. Beirut: Dar al-Kutub al-Ilmiyah.
Ibn Sa‘d. 2001. Kitab al-Tabaqat al-Kabir. Vol.II. Al-Qahirah: Maktab al-Khanji.
Muslim. 1991. Sahih Muslim. Vol.IV. Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyah.
Narongraksakhet, Ibrahem. 2005. “Pondoks and Their Roles in Preserving Muslim Identity in Southern Border Provinces of Thailand”, in Knowledge and Conflict Resolution: The Crisis of the Border
Region of Southern Thailand. Utai Dulyakasem, Lertchai Sirichai, editors. p.69-128. Nakhon si thamarat: School of Liberal Arts, Walailak University.
Al-Nasa’i. n.d. Sunan al-Nasa’i. Al-Riyad: Maktabah al-Ma‘arif Lil-Nashr wa al-Tawzi‘.
Al-Nawawi. n.d. Al-Majmu‘ Sharh al-Muhadhdhib Li-lshirazi. Vol.XVIII. Jiddah: Maktabah al-’Irshad.
Al-Tabarani. n.d. Al-Mu‘jam al-Kabir. Vol.I-XXV. Al-Qahirah: Maktabah Ibn Taymiyah.
Al-Tirmidhi. n.d. Sunan al-Tirmidhi. Al-Riyad: Maktabah al-Ma‘arif Lil-Nashr wa Tawzi‘.