การชิงเก็บชิงเผาและการแปรรูปกิ่งลำไยเพื่อสร้างรายได้เกษตรกรผู้ปลูกลำไย อำเภอแม่สรวยและอำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
เกษตรกรผู้ปลูกลำไย อำเภอแม่สรวยและอำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย กำจัดกิ่งลำไยจากการแต่งกิ่งด้วยการเผาในที่โล่งและเป็นการเผาซ้ำซากส่งผลให้เกิดปัญหาฝุ่น PM 2.5 งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อบริหารการเผาเศษกิ่งลำไยโดยใช้งานแอปพลิเคชัน Burn Check สร้างมูลค่าเพิ่มกิ่งลำไยโดยผลิตเป็นน้ำส้มควันไม้และถ่าน และจัดตั้งวิสาหกิจชุมชนผ่านการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่าย โดยมีเกษตรกรผู้ปลูกลำไยจำนวน 50 คนเข้าร่วมกระบวนการ ดังนี้ 1) การวิเคราะห์สภาพปัญหาแบบมีส่วนร่วม 2) การถ่ายทอดเทคโนโลยีการชิงเก็บชิงเผาระดับพื้นที่ ด้วยการลงทะเบียนขออนุญาตเผาผ่านแอปพลิเคชัน Burn Check 3) การสร้างและพัฒนานวัตกรชุมชนด้านการผลิตและสร้างรายได้ ด้วยการใช้งานเตาเผาไร้ควันมลพิษต่ำ เพื่อผลิตน้ำส้มควันไม้และถ่านเพื่อสร้างรายได้เสริม และ 4) การจัดตั้งกลุ่มวิสาหกิจชุมชน ส่งผลให้มีการเผากิ่งลำไยตามหลักวิชาการในวันเวลาที่เหมาะสม ไม่ก่อให้เกิดมลพิษทางอากาศ มีต้นแบบนวัตกรชุมชนใน 10 ตำบล ตำบลละ 10 ชุมชน ชุมชนละ 5 คน รวมเป็น 50 คน นวัตกรชุมชน ร้อยละ 70 สามารถดำเนินการติดตั้งและใช้งานแอปพลิเคชัน Burn Check ได้อย่างถูกต้องแม่นยำ มีการจัดตั้งวิสาหกิจชุมชน 10 กลุ่ม ซึ่งจำหน่ายน้ำส้มควันไม้ลิตรละ 30 บาท และถ่านกิโลกรัมละ 10 บาท สร้างรายได้รวม 103,140 บาท และพื้นที่การเรียนรู้ 5 จุด ดังนี้ 1) การเตรียมวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตร 2) การผลิตเตาเผา 3) การผลิตน้ำส้มควันไม้และถ่าน 4) การตรวจสอบคุณภาพน้ำส้มควันไม้และถ่าน และ 5) การบรรจุน้ำส้มควันไม้และถ่านซึ่งเป็นการสร้างสังคมที่มีคุณภาพชีวิตและความยั่งยืนด้านสิ่งแวดล้อม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Area Based Development Research Journal values copyright protection and licensing to safeguard author rights and facilitate the appropriate dissemination of research. Our policies ensure openness, accessibility, and attribution. Authors retain copyright ownership, and articles are published under a Creative Commons Attribution License (CC BY), allowing sharing, adaptation, and proper attribution. Authors have the freedom to publish under the CC BY license, granting broad reuse and distribution permissions. The journal supports posting articles on third-party repositories, adhering to institutional and funding restrictions. Author guidelines detail copyright and licensing requirements, empowering authors with knowledge about their rights and responsibilities. These policies cultivate an environment of collaboration, openness, and responsible sharing, benefiting authors and the research community while honoring intellectual property rights.
เอกสารอ้างอิง
Dutsadee, N., Homdung N., Suankamgong, A., Suthatsanamalee, Y., Kohsungnan, P., Thararak, S., Honghiran, C., & Kangwankit S (2010). Exploring fuels from biomass in the northern region. (Research report). Energy Research Center, Maejo University. (in Thai).
E-air, N., Lohyi, J., Kaesaeae, Aesah., Hayibaka, M., Ninwijit, T., & Sueni L. (2023). Development of smokeless charcoal for biochar production with dry waste fuel. (Research report). Yara Rajabhat University. (in Thai).
Kempetchand, C., & Watanyoo, W. (2023). Enhancing community innovation and sustainable development community by research and innovation model. The Journal of Research and Academics, 6(5), 347–360. (in Thai).
Kwanpan, A., & Phongsasanongkul, C. (2012). The efficiency of wood vinegar from charcoal kilns. (Research report). Suan Sunandha Rajabhat University. (in Thai).
Geo-Informatics and Space Technology Development Agency Public Organization (GISTDA). (2023). Heat point data from open burning. Retrieved July 20, 2023, from: https://www.gistda.or.th/home.php. (in Thai).
Laosombat, T. (2019). Innovation for society (social innovation). Retrieved July 15, 2023, from: https://social.nia.or.th/2019/article0001/. (in Thai).
Office of Agricultural Economics. (2023). Information on longan cultivation in Chiang Rai province. Retrieved March 10, 2023, from: https://www.oae.go.th. (in Thai).
Office of Technology Transfer and Dissemination. (2020). Smokeless and low-pollution furnace. Retrieved March 25, 2023, from: http://www2.dede.go.th/bett/bett.htm. (in Thai).
Pollution Control Department. (2019). Action plan to prevent and solve smog problems in the northern region 2017. Retrieved March 16, 2023, from: https://www.pcd.go.th/publication/8013. ( in Thai).
Pollution Control Department. (2020). Thailand state of pollution report 2019, Retrieved July 10, 2021, from: https://www.pcd.go.th/publication/8013. (in Thai).
Pollution Control Department. (2022). Technology Readiness Level (TRL). Retrieved June 22, 2023, from: https://www.pcd.go.th/publication/8013. (in Thai).
Provincial Office of Natural Resources and Environment Chiang Rai. (2023) Average heat point for the past 4 years, Chiang Rai province. Retrieved April 20, 2024, from: https://chiangrai.mnre.go.th/th/contact-us. (in Thai).
Punyakornwong, W., Laorrattanasak, S., & Luepongpattana, S. (2021). How to evaluate Technology Readiness Level (TRL) in submitting research grants. Journal of Integrated Sciences, 18(1), 12-63. (in Thai).
Schuler, D., & Namioka, A. (1993). Participatory design: Principles and practices. Boca Raton: CRC Press.
Thai Industrial Standards Institute. (2010). Community product standards on community products. Wood vinegar standard number MPH.659/2010. (in Thai).
The Theoretical, Empirical and Policy Foundations for Building Social Innovation in Europe. (2014). Social innovation theory and research: A guide for researchers. Brussels: European Commission, DG Research.
Venkatesh, V., Morris, M., Davis, G., & Davis, F. (2003). User acceptance of information technology: Toward a unified view. MIS Quarterly, 27(3), 425-478. DOI: https://doi.org/10.2307/30036540
