ความเป็นผีในศิลปะไทยร่วมสมัย: การวิเคราะห์บทบาทของผีผ่านกรอบแนวคิดมุมมองนิยม

บทคัดย่อ

บทความนี้มีเป้าหมายที่จะศึกษาผีที่ปรากฏอยู่ในสังคมไทยตั้งแต่อดีตจนถึงยุคปัจจุบันผ่านกรอบความคิดมุมมองนิยม เพื่อนำเสนอผีในมุมมองและบริบทที่ปรากฏขึ้นในสังคมไทยเพื่อนำมาเป็นฐานคิดในการวิเคราะห์สภาวะความเป็นผีผ่านรูปแบบของผลงานศิลปะไทยร่วมสมัย โดยการศึกษาสรุปออกมาเป็นสามบทบาทที่ปรากฏในศิลปะไทยร่วมสมัย ดังนี้ 1) บทบาทของร่องรอยของการดำเนินอยู่ผ่านผลงานของ อารยา ราษฎร์จำเริญสุข บทบาทนี้จะมีการให้ความหมายผ่านศิลปินผู้สร้างสรรค์ ผีจึงสะท้อนบทบาทผ่านความทรงจำของตัวศิลปินเอง 2) บทบาทของความจริงที่ถูกพร่าเลือนผ่านผลงานของ อริญชย์ รุ่งแจ้ง บทบาทนี้จะอ้างอิงถึงความจริงทางประวัติศาสตร์ที่ถูกนำมาเสนอในสังคมปัจจุบันเพื่อเชื่อมความหมายต่อผลงานศิลปินร่วมสมัย และ 3) บทบาทของความแปลกแยกและความเป็นอื่นในสังคมผ่านผลงานของ สะรุจ ศุภสุทธิเวช บทบาทนี้อ้างอิงจากเหตุการณ์สะเทือนใจที่เกิดขึ้นกับความเหลื่อมล้ำทางชาติพันธุ์ของมนุษย์ ที่สะท้อนถึงโศกนาฏกรรมเพื่อพึงระลึกถึงและมิให้เกิดเหตุการณ์เหล่านั้นอีกต่อไป ท้ายที่สุด บทความนี้ทำให้เห็นถึงการปรับตัวทางความเชื่อที่สอดคล้องกับวัฒนธรรมไทยในทุกยุคทุกสมัยเพื่อนำไปสู่ความตระหนักรู้ถึงความเปราะบางของชีวิตมนุษย์ในยุคปัจจุบัน