การสื่อสารผ่านกลไกประชาคมท้องถิ่น เพื่อสร้างการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายในการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น

บทคัดย่อ

• บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบายและสังเคราะห์ “การสื่อสารผ่านกลไกประชาคมท้องถิ่นเพื่อสร้างการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายในการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น” โดยเน้นให้เห็นว่า  การมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายมีความสำคัญมากในการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น ต้องอาศัย “การสื่อสาร” ผ่านกลไกประชาคมท้องถิ่นที่ถูกออกแบบให้เป็นพื้นที่กลางและมีอิสระ ใช้การสื่อสารแบบสองทาง กระบวนการสนทนา การรับฟังเชิงลึก สื่อผสมผสาน จัดการอย่างเป็นระบบ โปร่งใส และเคารพศักดิ์ศรีของภาคีเครือข่าย งานเขียนนี้นำเสนอ 1) ความสำคัญของการสื่อสารเพื่อสร้างการมีส่วนร่วม เป็นการสื่อสารแบบใหม่ภายใต้กระบวนทัศน์แบบทางเลือกให้ความสำคัญกับการสนทนาในลักษณะของการปรึกษาหารือกันเพื่อเปิดโอกาสให้สมาชิกในสังคมได้หันหน้าเข้าหากันพูดจาเจรจากัน ทำความเข้าใจกับข้อมูลข่าวสารเบื้องต้น หลักการและแนวทางที่หลากหลาย สำหรับการตัดสินใจร่วมเกี่ยวกับชุมชนของตน 2) ความสำคัญของประชาคมท้องถิ่น ภาคีเครือข่าย และการมีส่วนร่วมในการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นโดยเชื่อมโยงกับระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการจัดทำแผนพัฒนาขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่เน้น ถึงการมีส่วนร่วมของประชาชนผู้มีส่วนได้ส่วนเสียโดยตรงและภาคีเครือข่ายผ่านกลไกประชาคมท้องถิ่นในทุกขั้นตอนของกระบวนการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น ซึ่งในทางปฏิบัติยังมีปัญหาหลายประการ 3) หลักการสื่อสารในการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นที่เหมาะสมควรประกอบด้วย หลักความโปร่งใส หลักความเข้าถึงได้ หลักความเท่าเทียมและครอบคลุม หลักการใช้สื่อผสมผสาน หลักความชัดเจนและเข้าใจง่าย หลักความต่อเนื่องและการป้อนกลับ และ 4) การสื่อสารผ่านกลไกประชาคมท้องถิ่นเพื่อสร้างการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายในการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นตามกระบวนการการสื่อสารโดยเชื่อมโยงกันตลอดวงจรการวางแผน ตั้งแต่ขั้นเตรียมการขั้นการวิเคราะห์ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียและภาคีเครือข่าย ขั้นสื่อสารให้ข้อมูลและสร้างความตระหนัก ขั้นการจัดให้มีเวทีประชาคมท้องถิ่น ขั้นสื่อสารเพื่อศึกษาปัญหาและความต้องการ ขั้นสื่อสารเพื่อจัดลำดับความสำคัญและกำหนดยุทธศาสตร์ ขั้นสื่อสารในการจัดทำร่างแผนและกลไกติดตาม และขั้นสื่อสารระหว่างการดำเนินงานและการติดตามประเมินผล