มาตรฐานแรงงานในกฎหมายการค้าโลกกับผลกระทบต่อผู้ประกอบการ สิ่งทอไทยภายใต้กรอบสหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรป
DOI:
https://doi.org/10.14456/gjl.2026.21คำสำคัญ:
มาตรฐานแรงงาน, กฎหมายการค้าโลก, อุตสาหกรรมสิ่งทอและเครื่องนุ่งห่ม, NPR-PPMs, SMEsบทคัดย่อ
อุตสาหกรรมสิ่งทอและเครื่องนุ่งห่มของประเทศไทยกำลังเผชิญการเปลี่ยนแปลงของกฎเกณฑ์การค้าโลก จากมาตรการภาษีและโควตาไปสู่มาตรการกีดกันทางการค้าที่มิใช่ภาษี โดยเฉพาะมาตรฐานแรงงานที่สหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรปใช้เป็นเงื่อนไขในการเข้าถึงตลาด ส่งผลให้ผู้ประกอบการไทยต้องปรับตัวต่อข้อกำหนดด้านแรงงาน สิทธิมนุษยชน และระบบตรวจสอบย้อนกลับในห่วงโซ่อุปทาน โดยเฉพาะวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ที่มีข้อจำกัดด้านเงินทุน เทคโนโลยี และองค์ความรู้ การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา (1) ผลกระทบของมาตรฐานแรงงานต่อผู้ประกอบการสิ่งทอไทย (2) การปรับตัวและอุปสรรคในการปฏิบัติตามมาตรฐานแรงงานของประเทศผู้นำเข้า และ (3) แนวทางการพัฒนามาตรฐานแรงงานไทยสู่มาตรฐานสากล โดยใช้วิธีวิจัยเชิงเอกสาร (Documentary Research) จากข้อมูลทุติยภูมิ ได้แก่ กฎหมายระหว่างประเทศ รายงานขององค์การระหว่างประเทศ งานวิจัย บทความวิชาการ และเอกสารทางกฎหมายที่เกี่ยวข้อง แล้วนำมาวิเคราะห์เชิงคุณภาพด้วยการตีความและสังเคราะห์เชิงกฎหมายเปรียบเทียบ ผลการศึกษาพบว่า มาตรฐานแรงงานได้พัฒนาเป็นมาตรการกำกับการค้าโลกในลักษณะ Non-Product Related Process and Production Methods (NPR-PPMs) ทำให้ผู้ประกอบการไทยต้องแบกรับต้นทุนการปฏิบัติตามมาตรฐานเพิ่มขึ้น ทั้งด้านสภาพการจ้างงาน ระบบตรวจสอบย้อนกลับ และการรับรองมาตรฐานสากล โดย SMEs ได้รับผลกระทบมากที่สุด นอกจากนี้ ไทยยังเผชิญข้อจำกัดจากการที่ยังไม่ได้ให้สัตยาบันอนุสัญญา ILO ฉบับที่ 87 และ 98 งานวิจัยเสนอให้ประเทศไทยเร่งปรับปรุงกฎหมายแรงงานให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล จัดตั้งคณะกรรมการสนับสนุน SMEs ในการพัฒนาระบบตรวจสอบย้อนกลับและการรับรองมาตรฐานแรงงาน รวมทั้งส่งเสริมมาตรฐานแรงงานแห่งชาติในรูปแบบThai Green Labor เพื่อเพิ่มความน่าเชื่อถือของสินค้าไทยและรักษาความสามารถในการแข่งขันในตลาดโลก
Downloads
เอกสารอ้างอิง
กรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ. (2561). รายงานสถานการณ์การค้าระหว่างประเทศของไทย ปี 2561. กรุงเทพมหานคร: กระทรวงพาณิชย์.
กระทรวงแรงงาน. (2564). รายงานสถานการณ์แรงงานไทย ปี 2564. กรุงเทพมหานคร: กระทรวงแรงงาน.
อุกฤษฏ์ มูสิกพันธ์. (2562). การค้าระหว่างประเทศและมาตรฐานแรงงาน. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
European Parliament. (2023). Proposal for a Regulation Prohibiting Products Made with Forced Labour on the Union Market. Brussels: European Parliament. สืบค้นเมื่อ 18 พฤษภาคม 2569 จากhttps://www.europarl.europa.eu/
Gereffi, G. (1999). International trade and industrial upgrading in the apparel commodity chain. Journal of International Economics, 48(1), 37–70.
International Labour Organization (ILO). (2017). World Employment and Social Outlook: Sustainable Enterprises and Jobs. Geneva: ILO.
International Labour Organization (ILO). (2021). International Labour Conference, 110th Session: Fundamental Principles and Rights at Work. Geneva: ILO.
Jackson, J. H. (1997). The world trading system: Law and policy of international economic relations (2nd ed.). Cambridge, MA: MIT Press.
U.S. Congress. (2021). Uyghur Forced Labor Prevention Act, Public Law No. 117-78. สืบค้นเมื่อ 18 พฤษภาคม 2569, จาก https://www.congress.gov/
U.S. Customs and Border Protection. (2022). Operational Guidance for Importers under the Uyghur Forced Labor Prevention Act. Washington, D.C.: CBP. สืบค้นเมื่อ 18 พฤษภาคม 2569, จาก https://www.cbp.gov/
Van den Bossche, P., & Zdouc, W. (2021). The law and policy of the World Trade Organization: Text, cases and materials (5th ed.). Cambridge: Cambridge University Press.
World Trade Organization. (1998). United States – Import Prohibition of Certain Shrimp and Shrimp Products, WT/DS58/AB/R. Adopted 6 November 1998. สืบค้นเมื่อ 18 พฤษภาคม 2569, จาก https://www.wto.org/
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารการบริหารปกครอง มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
