Royal office at the King’s pleasure in the reign of King Rama X

Main Article Content

Anucha Achirasena

Abstract

This article studies royal power in royal office organization and personnel administration after the accession of King Rama 10. The legal basis for analysis is drawn from powers accorded by the Constitution of the Kingdom of Thailand, B.E. 2560 (2017), the Royal Service Administration Act, B.E. 2560 (2017) and the Royal Decree for organization and personnel administration of the Royal Office, B.E. 2560 (2017). The three main characteristics of these powers are that the King exercises such power at his pleasure, the royal office is under direct supervision of the King, and appointment and removal of royal officials is executed by Royal Command without countersignature. Finally, three legal issues analyzed here include examination of the exercise of this power, the legal status of the Royal Office and officials, and constitutionality of the royal command without countersignature.

Article Details

How to Cite
Achirasena, A. . (2023). Royal office at the King’s pleasure in the reign of King Rama X. CMU Journal of Law and Social Sciences, 16(1), 1–25. retrieved from https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CMUJLSS/article/view/265932
Section
Research Article

References

คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. ความมุ่งหมายและคำอธิบายประกอบรายมาตราของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, 2562.

คำวินิจฉัยคณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสาร สาขาสังคม การบริหารราชการแผ่นดินและการบังคับใช้กฎหมาย ที่ สค 39/2566 เรื่อง อุทธรณ์คำสั่งมิให้เปิดเผยข้อมูลข่าวสารของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาเกี่ยวกับเอกสารการประชุมคณะกรรมการกฤษฎีกา สืบค้นเมื่อวันที่ 5 มีนาคม 2566. www.oic.go.th/FILEWEB/CABIWEBSITE/DRAWER01/GENERAL/DATA0041/00041323.PDF.

ชาญชัย แสวงศักดิ์. รัฐและนิติบุคคลมหาชน. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2561.

ทีมข่าวการเมือง. “112 ฉบับ ที่ไม่มี ‘ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ’: ตั้งปลดทหาร-ข้าราชการในพระองค์ สมณศักดิ์พระ จัดการทรัพย์สิน จนถึงการเมือง.” ประชาไท. สืบค้นเมื่อ 13 มกราคม 2566. https://prachatai. com/journal/2021/09/95103.

ไทย. รัฐสภา. สภานิติบัญญัติแห่งชาติ. รายงานการประชุมคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. ครั้งที่ 60, 11 มกราคม 2559.

ธงทอง จันทรางศุ. สารานุกรมรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 เรื่อง พระมหากษัตริย์. นนทบุรี: วิทยาลัยการเมืองการปกครอง, 2552.

บวรศักดิ์ อุวรร ณโณ. คำอธิบายวิชากฎหมายรัฐธรรมนูญ แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2563. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ: สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา, 2563.

บันทึกการประชุมสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ครั้งที่ 26/2560 วันที่ 20 เมษายน 2560. สืบค้นเมื่อวันที่ 28 พฤศจิกายน 2565 https://www.senate.go.th/document/mRecordM /Ext34/34277_0001.PDF?v=221128085 601.

ประกาศคณะรักษาความสงบแห่งชาติ เรื่อง แต่งตั้งคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 132 ตอนพิเศษ 239 ง (5 ตุลาคม 2558): 1-2.

ประกาศสภานิติบัญญัติแห่งชาติ เรื่อง อัญเชิญองค์พระรัชทายาทขึ้นทรงราชย์เป็นพระมหากษัตริย์, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 133 ตอนที่ 102 ก (1 ธันวาคม 2559): 1.

ประกาศส่วนราชการในพระองค์ เรื่อง การโอนกิจการ อำนาจหน้าที่ ทรัพย์สิน สิทธิ หนี้สิน ภาระผูกพัน เงินงบประมาณ อัตรากำลัง หรือตำแหน่งและอัตราเงินเดือน รวมทั้งข้าราชการ พนักงาน ลูกจ้าง และผู้ปฏิบัติงานอื่น ของส่วนราชการต่าง ๆ ไปเป็นของส่วนราชการในพระองค์, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 134 ตอนพิเศษ 195 ง (31 กรกฎาคม 2560): 23-24.

ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง แต่งตั้งข้าราชการพลเรือนในพระองค์, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 134 ตอนพิเศษ 23 ง (22 มกราคม 2560): 24.

ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ให้ข้าราชการพลเรือนในพระองค์พ้นจากตำแหน่ง, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 133 ตอนพิเศษ 25 ง (28 มกราคม 2559): 1.

พระบรมราชโองการ ประกาศ ตั้งผู้รักษาพระนครฝ่ายทหาร, ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ เล่ม 74 ตอนที่ 76 (16 กันยายน 2500): 1.

พระบรมราชโองการ ประกาศ แต่งตั้งหัวหน้าคณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ, ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ เล่ม 108 ตอนที่ 36 (26 กุมภาพันธ์ 2534): 1.

พระบรมราชโองการ ประกาศ แต่งตั้งองคมนตรี, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 138 ตอนพิเศษ 66 ง (24 มีนาคม 2564): 1.

พระบรมราชโองการ ประกาศ เรื่อง แต่งตั้งองคมนตรี, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 139 ตอนพิเศษ 252 ง (22 ตุลาคม 2565): 1.

พระบรมราชโองการ ประกาศ เรื่อง ให้ข้าราชการในพระองค์ฝ่ายทหารพ้นจากตำแหน่ง ถอดฐานันดรศักดิ์ และยศทหาร ตลอดจนเรียกคืนเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทุกชั้นตรา, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 136 ตอนที่ 55 ข (21 ตุลาคม 2562): 1-2.

พระบรมราชโองการ ประกาศ เรื่อง ให้รับโอนข้าราชการฝ่ายอัยการเป็นข้าราชการในพระองค์ฝ่ายทหารและพระราชทานพระยศทหาร, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 138 ตอนพิเศษ 25 ง (3 กุมภาพันธ์ 2564): 1.

พระราชกฤษฎีกาจัดระเบียบราชการและการบริหารงานบุคคลของราชการในพระองค์ พ.ศ. 2560, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 134 ตอนที่ 51 ก (10 พฤษภาคม 2560): 1-8.

พระราชกฤษฎีกาจัดระเบียบราชการและการบริหารงานบุคคลของราชการในพระองค์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2565, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 139 ตอนที่ 8 ก (26 มกราคม 2565): 3.

พระราชกำหนดโอนอัตรากำลังพลและงบประมาณบางส่วนของกองทัพบก กองทัพไทย กระทรวงกลาโหม ไปเป็นของหน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ ซึ่งเป็นส่วนราชการในพระองค์ พ.ศ. 2562, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 136 ตอนที่ 103 ก (30 กันยายน 2562): 1-3.

พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการในพระองค์ พ.ศ. 2560, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 134 ตอนที่ 48 ก (1 พฤษภาคม 2560): 1-5.

พระราชหัตถเลขา เรื่อง แต่งตั้งคณะกรรมการโครงการราชทัณฑ์ปันสุข ทำความ ดี เพื่อชาติ ศาสน์ กษัตริย์, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 138 ตอนพิเศษ 8 ง (11 มกราคม 2564): 1-3.

พระราชโองการ ประกาศ แต่งตั้งข้าราชการในพระองค์, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 134 ตอนพิเศษ 150 ง (6 มิถุนายน 2560): 1-2.

ไพโรจน์ ชัยนาม. คำอธิบายกฎหมายรัฐธรรมนูญเปรียบเทียบ (โดยสังเขป) เล่ม 2 กฎหมายรัฐธรรมนูญของประเทศไทย ตอนที่ 1. พระนคร: โรงพิมพ์อักษรนิติ, 2495.

มีชัย ฤชุพันธุ์. “บันทึกไว้กันลืม.” ใน ความในใจของคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ 2560. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, 2561.

ระเบียบส่วนราชการในพระองค์ ว่าด้วยการใช้ การเชิญ การแสดงธงพระอิสริยยศ และการถวายความเคารพโดยใช้ธงชัยเฉลิมพล พ.ศ. 2562, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 136 ตอนพิเศษ 117 ง (10 พฤษภาคม 2562): 2-12.

ระเบียบสำนักพระราชวังว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. 2541, ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 125 ตอนพิเศษ 186 ง (8 ธันวาคม 2551): 1-5.

ร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย. สืบค้นเมื่อวันที่ 14 มกราคม 2566 https://cdc.parliament.go.th/ draftconstitution2/ewt_dl_link.php?nid=429& filename=index.

วจนา วรรลยางกูร. ““จุดไฟแล้วส่งต่อ อย่าให้ดับ” วรเจตน์ ภาคีรัตน์ ในวันที่ต้องยอมรับว่าการเปลี่ยนแปลงใช้เวลามากกว่าที่คิด.” The 101.World. สืบค้นเมื่อ 19 พฤษภาคม 2566 https://www.the101.world/ worachet-pakeerut-interview/.

วรเจตน์ ภาคีรัตน์. คำสอนว่าด้วยรัฐและหลักกฎหมายมหาชน. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: อ่านกฎหมาย, 2564.

วิษณุ เครืองาม. กฎหมายรัฐธรรมนูญ. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: นิติบรรณการ, 2530.

วิษณุ เครืองาม. ลงเรือแป๊ะ. พิมพ์ครั้งที่ 5. กรุงเทพฯ: มติชน, 2562.

สมชาย ปรีชาศิลปกุล. นี่คือปณิธานที่หาญมุ่ง: ข้อถกเถียงว่าด้วยสถาบันพระมหากษัตริย์ในองค์กรจัดทำรัฐธรรมนูญของไทย ตั้งแต่ พ.ศ. 2475-2550. นนทบุรี: ฟ้าเดียวกัน, 2561.

สมภพ โหตระกิตย์. กฎหมายรัฐธรรมนูญ ภาค 2. พระนคร: น่ำเซียการพิมพ์, 2512.

สิทธิกร ศักดิ์แสง และ อภิรดี กิตติสิทโธ. ปัญหาสถานะและลำดับชั้นทางกฎหมายภายใต้บทบัญญัติรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560: กรณีศึกษาพระราชกฤษฎีกา. กรุงเทพฯ: สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ, 2563.

หยุด แสงอุทัย. คำบรรยายกฎหมายรัฐธรรมนูญ. พิมพ์ครั้งที่ 3. พระนคร: คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2515.