การปฏิสัมพันธ์ทางสังคมและการเรียนรู้ของนักท่องเที่ยวกลุ่มครอบครัว กรณีศึกษา พื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ จังหวัดสุโขทัย

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการเรียนรู้และการปฏิสัมพันธ์ทางสังคมของนักท่องเที่ยวกลุ่มครอบครัวกับเจ้าบ้านในบริบทของการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์  อีกทั้งศึกษาศักยภาพของเจ้าบ้านในพื้นที่ดังกล่าวในการรองรับนักท่องเที่ยวกลุ่มครอบครัว เพื่อเสนอแนวทางในการบูรณาการพัฒนาตลาดนักท่องเที่ยวกลุ่มครอบครัวสู่การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ งานวิจัยนี้เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์เชิงลึกกับเจ้าบ้านจำนวน 30 คน นักท่องเที่ยวกลุ่มครอบครัวจำนวน 30 ครอบครัว และผู้ทรงคุณวุฒิ 5 คน รวม 65 คน ผลการศึกษาพบว่าการมีปฏิสัมพันธ์ผ่านกิจกรรม (activities process) ที่เกิดในจุดหมายปลายทางการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ จะทำให้นักท่องเที่ยวและเจ้าบ้านได้มีโอกาสที่จะเรียนรู้ที่หลากหลาย โดยนักท่องเที่ยวกลุ่มครอบครัวเองยอมรับว่ากิจกรรมต่าง ๆ ทำให้บุตรหลานของเขานั้นเปิดโลกทัศน์ เรียนรู้ความแตกต่างของผู้คนที่อยู่ในวัฒนธรรมที่ต่างกัน กิจกรรมสร้างสรรค์สำหรับนักท่องเที่ยวกลุ่มครอบครัว ควรมีหกลักษณะหลัก คือ 1) เป็นกิจกรรมที่จัดโดยคนในพื้นที่ 2) นำเสนอความประณีต 3) ส่งเสริมจินตนาการ 4) พักผ่อนหย่อนใจ สนุกสนาน 5) เพื่อคนทุกรุ่นวัย 6) กิจกรรมเชิงกายภาพ โดยรูปแบบของกิจกรรมนั้น เป็นกิจกรรมเชิงวัฒนธรรมประเพณี นำเสนอวิถีชีวิตท้องถิ่น และต้องเน้นให้มีการลงมือทำ นอกจากนี้ องค์ประกอบของการปฏิสัมพันธ์ มี 3 มิติ ประกอบด้วย แรงจูงใจในการปฏิสัมพันธ์ กระบวนการในการปฏิสัมพันธ์ และโครงสร้างในการปฏิสัมพันธ์ ซึ่งสามส่วนนี้เกี่ยวข้องกับปัจจัยแวดล้อมทางปฏิสัมพันธ์ ได้แก่ ปัจจัยทางด้านพื้นที่ ระยะเวลา การจัดลำดับ รูปแบบการปฏิสัมพันธ์ และปัจจัยที่สร้างปฏิสัมพันธ์ให้มั่นคง ได้แก่  ภาษา เวลา และความสามารถในการถ่ายทอด