การจัดการการท่องเที่ยวภายใต้กระบวนการการมีส่วนร่วมของชุมชน หลาดกอจ๊าน จังหวัดภูเก็ต

กนิฏฐา  เกิดฤทธิ์; ราตรีญา ธีรภัทร์ตระกูล

doi:10.14456/psruhss.2026.2

ผู้แต่ง

กนิฏฐา เกิดฤทธิ์ คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยราชพฤกษ์ ศูนย์การศึกษานอกสถานที่ตั้ง จังหวัดภูเก็ต 83000
ราตรีญา ธีรภัทร์ตระกูล คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยราชพฤกษ์ ศูนย์การศึกษานอกสถานที่ตั้ง จังหวัดภูเก็ต 83000

DOI:

https://doi.org/10.14456/psruhss.2026.2

คำสำคัญ:

การมีส่วนร่วม , การจัดการการท่องเที่ยว , หลาดกอจ๊าน

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษากระบวนการการมีส่วนร่วมในการจัดการการท่องเที่ยวและเพื่อศึกษาแนวทางการจัดการการท่องเที่ยวภายใต้กระบวนการการมีส่วนร่วมของชุมชน หลาดกอจ๊าน จังหวัดภูเก็ต เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ซึ่งผู้วิจัยมีการเก็บรวบรวมข้อมูลจากเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องจากการสัมภาษณ์และการสนทนากลุ่ม กลุ่มตัวอย่างคือคณะกรรมการหลาดกอจ๊าน กองสวัสดิการเทศบาลนครเมืองภูเก็ต คณาจารย์จากมหาวิทยาลัยราชพฤกษ์ ศูนย์ฯ ภูเก็ต คนในชุมชนสี่สิบห้องและคนในชุมชนซอยต้นโพธิ์ รวมผู้ให้ข้อมูลทั้งสิ้น 14 คน เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง เสนอผลการวิจัยโดยวิธีพรรณนาวิเคราะห์ ผลการศึกษา พบว่า กระบวนการการมีส่วนร่วมของชุมชนหลาดกอจ๊าน 1) การมีส่วนร่วมในการตัดสินใจของชุมชน คนในชุมชนมีการเข้าร่วมประชุม แสดงความคิดเห็น และการถอดบทเรียนชุมชนและค้นหาเกี่ยวกับเอกลักษณ์ของชุมชน ในการเปิดหลาดกอจ๊านเพียงแค่บางส่วน 2) ด้านการมีส่วนร่วมในการดำเนินงานที่เกี่ยวข้องกับหลาดกอจ๊าน คนในชุมชน จะเน้นให้ความร่วมมือมากกว่าการมีส่วนร่วม 3) การมีส่วนร่วมในการรับผลประโยชน์ คนในชุมชนมีรายได้จากการนำสินค้ามาขายในหลาดกอจ๊าน รายได้จากการเปิดให้เช่าพื้นที่หน้าบ้านและเกิดความภาคภูมิใจในตนเอง 4) การมีส่วนร่วมในการประเมินผล คนในชุมชนมีส่วนร่วมเพียงเล็กน้อยเท่านั้น

เอกสารอ้างอิง

กมลชนก จันทร์เกตุ. (2560). การจัดการการท่องเที่ยวชุมชนอย่างยั่งยืนกรณีศึกษา: ชุมชนเกาะยอ จังหวัดสงขลา (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

กันตชา ศรีอยุธย์. (2564). กระบวนการการมีส่วนร่วมของชุมชนท่องเที่ยวโอทอปนวัตวิถีบ้านต้นโพธิ์ จังหวัดปทุมธานี เพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

ไทยโพสต์. (2561). เที่ยวภูเก็ตไม่แพงอย่างที่คิด “เหวน 7 ชุมชนท่องเที่ยว” ลึกซึ้ง...ไม่มีเบื่อ. สืบค้น 9 กรกฎาคม 2568, จาก https://www.thaipost.net/main/detail/7561

ไปรยาพัสตร์ ศรีจริยา. (2563). การประเมินการมีส่วนร่วมด้านการท่องเที่ยวของชุมชนบ้านหนองแม่นา อำเภอเขาค้อ จังหวัดเพชรบูรณ์ (สารนิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.

ผู้จัดการออนไลน์. (2565). วาดฝันปรับโฉม “คลองบางใหญ่” เป็นแหล่งท่องเที่ยวใหม่ภูเก็ต ผุดถนนคนเดิน-

ตลาดน้ำ เชื่อมโยงย่านเมืองเก่า. สืบค้น 9 กรกฎาคม 2568, จาก https://mgronline.com/south/detail/9650000026719

ผู้จัดการออนไลน์. (2567). ภูเก็ตดัน 5 ชุมชนท่องเที่ยวเป็นพื้นที่นำร่อง. สืบค้น 9 กรกฎาคม 2568, จาก https://mgronline.com/south/detail/9670000060098

มนัส สุวรรณ และคณะ. (2541). การจัดการการท่องเที่ยว (พิมพ์ครั้งที่ 8). กรุงเทพฯ: ไทยวัฒนาพานิช.

ศิรินทร์ สังข์ทอง และอารีย์ฎา ถิรสัตยาพิทักษ์. (2562). การมีส่วนร่วมของประชาชนในการจัดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน: กรณีศึกษา ย่านเมืองเก่าภูเก็ต. วารสารวิชาการการท่องเที่ยวไทยนานาชาติ, 15(1), 1–13. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jitt/article/view/251349

ศุภาวดี กรมทอง. (2557). การมีส่วนร่วมของประชาชนในการพัฒนาท้องถิ่น: กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบลห้วยแก้ว อำเภอบึงนาราง จังหวัดพิจิตร (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ: สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.

สิรินภา จงเกษกรณ์ และกนกกานต์ แก้วนุช. (2564). การพัฒนาการมีส่วนร่วมของคนในชุมชนกลุ่มเจเนอเรชันวายในการจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน: กรณีศึกษา ย่านเมืองเก่าภูเก็ต. วารสารวิชาการการท่องเที่ยวไทยนานาชาติ, 17(2), 1–12. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jitt/article/view/251349

สุเทพ สิงห์ฆาฬะ. (2564). แนวทางการฟื้นฟูการท่องเที่ยวแบบมีส่วนร่วมในสถานการณ์การแพร่ระบาดโรคไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ในจังหวัดภูเก็ต (รายงานการวิจัย). นนทบุรี: มหาวิทยาลัยราชพฤกษ์.

สุธาวี กลิ่นอุบล. (2562). การศึกษาการมีส่วนร่วมของชุมชนต่อความสำเร็จในการพัฒนาชุมชนตามแนวทางปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง บ้านหัวเขาจีน ตำบลห้วยยางโทน อำเภอปากท่อ จังหวัดราชบุรี (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศิลปากร.

สุนันทา เลาหนันท์. (2559). การจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชนเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน. (2561). การท่องเที่ยวหรืออุตสาหกรรมท่องเที่ยวเป็นเรื่องใกล้ตัวกว่าที่คิด. สืบค้น 10 กรกฎาคม 2568, จาก https://tatreviewmagazine.com/article/community-based-tourism/

องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน. (2561). การท่องเที่ยวโดยชุมชนวิถีไทย เก๋ไก๋อย่างยั่งยืน. สืบค้น 17 มกราคม 2566, จาก https://tatreviewmagazine.com/article/tourism-talk-1-2018/

Cohen, J. M., & Uphoff, N. T. (1981). Rural development participation: Concept and measure for project design, implementation and evaluation. New York, NY: Cornell University Press.

Goebel, K., Camargo-Borges, C., & Eelderink, M. (2020). Exploring participatory action research as a driver for sustainable tourism. International Journal of Tourism Research, 22(4), 425–437.

Krittayaruangroj, K., Suriyankietkaew, S., & Hallinger, P. (2023). Research on sustainability in community-based tourism: A bibliometric review and future directions. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 28(9), 1031–1051.

Mayaka, M., Croy, W. G., & Wolfram Cox, J. (2018). Participation as motif in community-based tourism: A practice perspective. Journal of Sustainable Tourism, 26(3), 416–432.

ohen, J. M., & Uphoff, N. T. (1981). Rural Development Participation: Concept and Measure for Project Design Implementation and Evaluation: Rural Development Committee Center for international Studies. New York: Cornell University Press.