รูปแบบการเพิ่มประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบล ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 2) เพื่อสร้างรูปแบบการเพิ่มประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และ 3) เพื่อทดลองใช้และประเมินผลการใช้รูปแบบการเพิ่มประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ วิธีดำเนินการวิจัยแบ่งออกเป็น 3 ระยะ คือ ระยะที่ 1 ศึกษาปัจจัยเชิงสาเหตุที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยศึกษาจาก
กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 212 เทศบาล เก็บข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่าง โดยใช้แบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูล โดยการวิเคราะห์สมการเชิงโครงสร้าง (Structural Equation Model) โดยใช้โปรแกรมลิสเรล (LISREL) ระยะที่ 2 สร้างรูปแบบการเพิ่มประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยจัดประชุมกลุ่มย่อย (Focus Groups) จากผู้มีส่วนได้เสีย (Stakeholders) ในการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบล จำนวน 15 คน ร่วมกันวิพากษ์รูปแบบการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลที่ผู้วิจัยได้สร้างขึ้น และปรับปรุงรูปแบบให้สมบูรณ์ขึ้น
ระยะที่ 3 ทดลองใช้และประเมินผลการใช้รูปแบบการเพิ่มประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลโพนพิสัย โดยเปรียบเทียบผลการจัดเก็บรายได้ระหว่างก่อน และหลังการทดลอง โดยใช้ t-test (Independent Samples) ผลการวิจัยพบว่า 1. ปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยเรียงลำดับค่าสัมประสิทธิ์อิทธิพลจากมากไปน้อย คือ การมีส่วนร่วมของประชาชน (0.496) และการประชาสัมพันธ์การชำระภาษี (0.408) ซึ่งส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนืออย่างนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 2. รูปแบบการเพิ่มประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีกิจกรรมสำคัญ คือ 2.1 การมีส่วนร่วมของประชาชน 3 กิจกรรม ได้แก่ การอบรมการมีส่วนร่วมของประชาชน การฝึกปฏิบัติวางนโยบายและแผนการออกภาคสนาม การจัดสถานที่ในการรับชำระภาษี 2.2 การประสัมพันธ์การชำระภาษี ได้แก่ การอบรมการประชาสัมพันธ์ของการชำระภาษี และจัดตั้งผู้รับคำปรึกษา 2.3 ความพร้อมในการจัดเก็บรายได้ ได้แก่ งบประมาณ บุคลากรหรือเจ้าหน้าที่ สร้างแรงจูงใจ สถาน
ที่รองรับผู้ชำระภาษี 3. ผลการทดลองใช้รูปแบบการเพิ่มประสิทธิผลการจัดเก็บรายได้ของเทศบาลตำบลกับกลุ่มทดลอง พบว่า การจัดเก็บรายได้รวมก่อนทดลองและหลังทดลองแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 สรุปได้ ว่าหลังจากนำรูปแบบการจัดเก็บรายได้มาทดลองใช้แล้ว ทำให้ผลการดำเนินงานดีขึ้น