ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการบังคับใช้กติกาชุมชนเพื่อการคุ้มครองสุขภาพผู้ไม่สูบบุหรี่ ในชุมชนชานเมือง จังหวัดอุดรธานี
คำสำคัญ:
การบังคับใช้กติกาชุมชน, การคุ้มครองสุขภาพผู้ไม่สูบบุหรี่, ชุมชนชานเมืองบทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับของปัจจัยที่นำมาพยากรณ์การบังคับใช้กติกาชุมชน และเพื่อศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการบังคับใช้กติกาชุมชนในการคุ้มครองสุขภาพผู้ไม่สูบบุหรี่ ในชุมชนชานเมือง จังหวัดอุดรธานี เป็นการวิจัยเชิงสำรวจเก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถามจากผู้แทนในหลังคาเรือนที่ได้จากการสุ่มแบบบังเอิญ มีอายุตั้งแต่ 15 ปีขึ้นไปจำนวน 259 ตัวอย่าง ระหว่าง เดือนมีนาคม 2563 ถึง มกราคม 2564 วิเคราะห์ข้อมูลโดยโปรแกรมสำเร็จรูป LISREL ด้วยสถิติ Path Analysis ผลการวิจัยพบว่า สื่อบุคคลที่เป็นแบบอย่างในการไม่สูบบุหรี่ในที่สาธารณะ ( =2.60; SD.=0.62) คือผู้นำชุมชน ความร่วมมือของร้านค้าโดยการไม่ขายบุหรี่ให้เด็กต่ำกว่า 20 ปี (
=2.71; SD.=0.53) การสร้างการรับรู้ให้เป็นชุมชนปลอดบุหรี่ได้โดยการรณรงค์ (
=2.62; SD.=0.58) และไม่มีการสูบบุหรี่ในสถานที่ห้ามสูบ (
=2.71; SD.=0.55) มาจากการบังคับใช้กติกาชุมชน และปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการบังคับใช้กติกาชุมชน ประกอบด้วย การสื่อสารประชาสัมพันธ์ (
=0.55; T-value > 2.58) ความร่วมมือของร้านค้าในชุมชน (
=0.85;T-value>2.58) และการรับรู้กติกาชุมชน (
=-0.24; T-value>1.96) ในขณะที่การรับรู้กติกาชุมชนยังได้รับอิทธิพลทางตรงย้อนกลับจากการบังคับใช้กติกาชุมชน (
=0.80; T-value <1.96) นอกจากนี้ การบังคับใช้กติกาชุมชนยังได้รับอิทธิพลทางอ้อมจากความร่วมมือของร้านค้าในชุมชน (
=-0.24; T-value > 1.96) โดยส่งผ่านการรับรู้กติกาชุมชนอีกช่องทางหนึ่งด้วย ปัจจัยทั้งหมดนี้สามารถพยากรณ์การบังคับใช้กติกาชุมชนได้ ร้อยละ 47.0 (R2=0.47)
เอกสารอ้างอิง
ชวนากร ชูศรีชาติ. (2561). ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการสูบบุหรี่เพื่อเป็นแนวทางในการกำหนดนโยบายลดผู้สูบบุหรี่ กรณีร้านสะดวกซื้อ 7-Eleven ในเขตกรุงเทพฯ และปริมณฑล. สืบค้นเมื่อ 30 มี.ค. 2565,จาก http://ethesisarchive.library. tu.ac.th/thesis/2018/TU_2018_6004010044_9920_10256.pdf
ดวงใจ บรรทัพและจิราพร ชมพิกุล. (2560). ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติตามพระราชบัญญัติคุ้มครองสุขภาพของผู้ไม่สูบบุหรี่ พ.ศ. 2535 กรณีศึกษารถสาธารณะชนิดรถแท็กซี่. กรุงเทพฯ: สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียนมหาวิทยาลัยมหิดล.
นงลักษณ์ วิรัชชัย. (2542). โมเดลลิสเรล: สถิติวิเคราะห์สำหรับการวิจัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
บัวพันธ์ พรหมพักพิง. (2557). การสร้างและพัฒนามาตรการทางสังคมเพื่อควบคุมการบริโภคและจำหน่ายยาเส้น. ก้าวทันวิจัยกับ ศจย, 6(3), 7-10.
ล้วน สายยศ และอังคณา สายยศ. (2538). เทคนิคการวิจัยทางการศึกษา. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.
คณะกรรมการควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบจังหวัดอุดรธานี. (2562). รายงานการประชุมเชิงปฏิบัติการคณะกรรมการควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ จังหวัดอุดรธานี ในโครงการ“พัฒนาศักยภาพเครือข่ายและเฝ้าระวังและส่งเสริมความประพฤตินักเรียนและนักศึกษาเพื่อขับเคลื่อนคณะกรรมการควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบจังหวัดอุดรธานี”25 กันยายน 2562 ณ โรงแรมอัมมาน ฯ อุดรธานี. อุดรธานี: คณะกรรมการควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบจังหวัดอุดรธานี.
วิเชียร สุภัทรกุล. (2559). การบังคับใช้กฎหมายคุ้มครองสุขภาพของผู้ไม่สูบบุหรี่ ในสถานที่สาธารณะในพื้นที่เขตอำเภอเมือง จังหวัดสุราษฎรธานี. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยปทุมธานี, 8(1), 14-15.
สังคม ศุภรัตนกุล และบัวพันธ์ พรหมพักพิง . (2558). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการขับเคลื่อนชุมชนปลอดบุหรี่. วารสารนานาชาติ มหาวิทยาลัยขอนแก่น สาขามนุษยศาสตร์และสังคมมศาสตร์, 5 (2), 103-114.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2022 วารสารช่อพะยอม

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
