การวิเคราะห์ปริจเฉทคอลัมน์ซุบซิบการเมือง “เทียบท่าหน้า 3” ในหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ

ผู้แต่ง

  • สุมาลี พลขุนทรัพย์ หลักสูตรสาขาวิชาภาษาไทย คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม

คำสำคัญ:

ปริจเฉท, กลวิธีทางภาษา, คอลัมน์ซุบซิบ, การเมือง, หนังสือพิมพ์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ปริจเฉทคอลัมน์ซุบซิบการเมือง “เทียบท่าหน้า 3” ในหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ โดยเก็บข้อมูลจากคอลัมน์ “เทียบท่าหน้า 3” หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ ซึ่งตีพิมพ์เผยแพร่ พ.ศ. 2564 จำนวน 170 ฉบับ โดยใช้แนวคิดปริจเฉท (discourse) ของ Brown and Yule (1983) เพียรศิริ วงศ์วิภานนท์ (2530) และณัฐพร พานโพธิ์ทอง (2556) แนวคิดกลวิธีการใช้ภาษา ของนววรรณ พันธุเมธา (2527) และกาญจนา แก้วเทพ (2547) ผลการศึกษาพบว่า โครงสร้างของการนำเสนอปริจเฉท ประกอบด้วย 4 ส่วน ได้แก่ 1. ชื่อเรื่อง 2. ส่วนเปิดเรื่อง 3. ส่วนเนื้อหา และ 4. ส่วนปิดเรื่องดังนี้ 1) การตั้งชื่อเรื่อง มีวิธีการตั้งชื่อเรื่อง 8 แบบ ได้แก่ 1. ชื่อเรื่อง 1.1) ความสำคัญของเรื่อง 1.2) แบบตรงตัว 1.3) เร้าความสนใจ 1.4) สอดคล้องกับบทสรุป 1.5) สอดคล้องกับบทนำ 1.6) การตั้งคำถาม 1.7) ตามบริบททางการสังคมและเมือง 1.8) การเตือน 2. ส่วนเปิดเรื่อง มีวิธีการเปิดเรื่อง 5 แบบ ได้แก่ 2.1) จุดประเด็นเพื่อเรียกร้องความสนใจ 2.2) หยอกล้อ 2.3) นำถ้อยคำที่มีนัยลึกซึ้งเข้ามาแทรก 2.4) สรุปประเด็น 2.5) กระทบความรู้สึก 3. ส่วนเนื้อหา มีการนำเสนอเนื้อเรื่อง 4 แบบ ได้แก่ 3.1) เสริมเกร็ดที่น่าสนใจ 3.2) พรรณนารายละเอียด 3.3) อ้างคำพูด 3.4) บรรยายเหตุการณ์ 4. ส่วนการปิดเรื่อง มีวิธีการปิดเรื่อง 5 แบบ ได้แก่ 4.1) ความรู้สึกหรือความคิดเห็นของผู้เขียนที่มีต่อเรื่องราวนั้น 4.2) สรุปความ 4.3) ชี้ให้เห็นแนวโน้มในอนาคต 4.4) การตั้งคำถาม 4.5) หยอกล้อผลการศึกษากลวิธีทางภาษา แบ่งเป็น 3 ประเด็น ได้แก่ 1. ด้านการใช้คำ 2. การใช้โวหารภาพพจน์ 3. ด้านการใช้สำนวนไทย 1. ด้านการใช้คำ ได้แก่ การปนคำศัพท์ภาษาอังกฤษ คำสแลง คำซ้อน คำคล้องจอง และคำที่มีความหมายโดยนัย 2. ด้านการใช้โวหารภาพพจน์ บุคคลวัต อุปมา อุปลักษณ์ อาวัตพากย์ นามนัย และสมญานาม 3. ด้านการใช้สำนวนไทย พบว่ามีการใช้สำนวนที่เข้าใจง่าย สะท้อนวัฒนธรรมของภาษาไทยและสอดคล้องกับบริบททางการเมือง ในยุคปัจจุบัน
คำสำคัญ : ปริจเฉท, กลวิธีทางภาษา, คอลัมน์ซุบซิบ, การเมือง, หนังสือพิมพ์

เอกสารอ้างอิง

กาญจนา แก้วเทพ. (2547). การวิเคราะห์สื่อ: แนวคิดและเทคนิค. กรุงเทพฯ: Higher Press.

กาญจนา แก้วเทพ. (2547). สื่อสารมวลชน : ทฤษฎีและแนวทางการศึกษา. กรุงเทพฯ: Higher Press.

ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2549). มองคัทลียาจ๊ะจ๋า จากมุมนักภาษา: เนื้อหาและกลวิธี. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

เทียบท่าหน้า3. (2564). ไทยรัฐ. สืบค้นเมื่อ 25 ธันวาคม 2564, จาก https://www.thairath.co.th/tags/เทียบท่าหน้า3.

นววรรณ พันธุเมธา. (2527). ไวยากรณ์ไทย. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: รุ่งเรืองสาส์นการพิมพ์.

ปราณี สุรสิทธิ์. (2541). การเขียนสร้างสรรค์เชิงวารสารศาสตร์. กรุงเทพฯ: แสงดาว.

เพียรศิริ วงศ์วิภานนท์. (2530). ปริจเฉทแนวใหม่. วารสารภาษาและวรรณคดีไทย, 9(1), 257-263.

เพียรศิริ วงศ์วิภานนท์. (2533). การวิเคราะห์ปริจเฉทภาษาไทย (รายงานผลการวิจัย). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ยาภา ลิ่วเจริญชัย. (2548). การศึกษาเชิงปริจเฉทวิเคราะห์แบบทดสอบในนิตยสารไทย. (วิทยานิพนธ์ปริญญาอักษรศาสตรมหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย).

มาลี บุญศิริพันธ์. (2529). หลักการทำหนังสือพิมพ์เบื้องต้น. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

รัชดา ลาภใหญ่. (2544). วิเคราะห์คอลัมน์ซุบซิบการเมือง “ขอเป็นข่าวหน่อย” ในหนังสือพิมพ์. (วิทยานิพนธ์ปริญญาอักษรศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร).

ราชบัณฑิตยสถาน. (2546). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542. กรุงเทพฯ: นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์.

วารุณี พลบูรณ์. (2550). “การใช้ภาษาภาพพจน์” , การใช้ภาษาไทย 2. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ศิตานันท์ มีดี. (2548). การใช้ภาษาและกลวิธีการเขียนคอลัมน์ซุบซิบการเมืองในหนังสือพิมพ์รายวันภาษาไทย ปีพุทธศักราช 2542-2546. (วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์).

สิรินี ดีหลกเจริญ. (2536). คอลัมน์ซุบซิบในหนังสือพิมพ์รายวันภาษาไทย. (วิทยานิพนธ์ปริญญานิเทศศาสตร์มหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย).

สิริวรรณ นันทจันทูล. (2546). การเขียนเพื่อการสื่อสาร 2. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

สิทธิธรรม อ่องวุฒิวัฒน. (2564). ปริจเฉทข่าวบันเทิงในเฟซบุ๊กเพจ “ใต้เตียงดารา” : การศึกษาจากมุมมองปริจเฉทวิเคราะห์และวัจนปฏิบัติศาสตร์. วารสารภาษาและวรรณคดีไทย, 38(1), 1-60.

เสถียร เชยประทับ. (2540). การสื่อสารกับการเมือง: เน้นสังคมประชาธิปไตย. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Brown, G & Yule, G. (1983). Discourse Analysis. Cambridge: Cambridge University Press.

Schiffrin, D. (1987). Conversational Analysis. In F. J. Newmeyer (Ed.), Language: The Socio-Cultural Content. Cambridge: Cambridge University Press.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2023-08-30

รูปแบบการอ้างอิง

พลขุนทรัพย์ ส. (2023). การวิเคราะห์ปริจเฉทคอลัมน์ซุบซิบการเมือง “เทียบท่าหน้า 3” ในหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ. วารสารช่อพะยอม, 34(2), 15–55. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/ejChophayom/article/view/268690

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย